چكيده:


مركز ‌اطلاعات شبكه كشاورزي (اي.جي.ان.آي.سي)، نظام اشاعه اطلاعات اينترنتي براي بهبود كيفيت منابع و اطلاعات كشاورزي مي‌باشد. در حال حاضر بيش از 35 سازمان در اين شبكه فعال هستند كه هر يك بخش كوچكي از اطلاعات تخصصي آن را تأمين مي‌كند. اين نظام اطلاعاتي شامل برنامه‌هاي منظم جهت مداري است كه اطلاعات كشاورزي و امور مربوطه و منابع مرجع چند رسانه‌اي براي استفادهء عموم، دانش‌پژوهان، گروه‌هاي تجاري و كاربران دولتي فراهم مي‌آورد.
بعضي از اهداف اي.جي.ان.آي.سي از اين قرار است: شناسايي و ارزيابي مجموعه عظيم اطلاعات و منابع الكترونيكي، سهولت دسترسي و بازيابي از مفيدترين منابع اطلاعاتي، گردآوري كامل‌ترين آن‌ها، اطلاع‌رساني به متخصصين مناطق تحت بررسي و خدمات مرجع پيوسته، استفاده ازخصوصيت اشاعه اينترنتي به عنوان اهرمي جهت اطمينان خاطر از اين كه كار و مسئوليت به يك نسبت در اين امر دخالت داشته‌اند و سهولت در همكاري و ارتباط بين جامعه بزرگ كشاورزي، ويژگي شاخص هر يك از اين مراكز ارائه خدمات مرجع مي‌باشد. اعضاء همواره خلاصه‌اي در مورد اين مركز و دو نمونه مطالعاتي در دسترسي كاربران قرار مي‌دهند. آنها كارهاي انجام شده توسط دانشگاه مينه سوتا در آماده‌سازي براي انتقال منابع مرجع به دانشگاه، ايالت تا سطح جهاني را شرح مي‌دهند و نيز تلاش‌هاي دانشگاه ايالتي واشنگتن را براي ساخت مجموعه مراجع ديجيتالي به بحث مي‌پردازد.

خلاصه‌اي در مورد اي.جي.ان.آي.سي

 

مركز اطلاعات شبكه كشاورزي (اي.جي.ان.آي.سي) نظام اشاعه اينترنتي براي دسترسي به منابع و اطلاعات كيفي كشاورزي است كه به اتفاق اعضاء  اداره مي‌شود.
کتابخانه ملی کشاورزی ایالات متحده(ان.اي.ال) و چندين موسسه عضو حدود ده سال پيش متوجه شدند كه همكاري و اشتراك منابع بين موسسات با هدف مشترك كشاورزي از ضروريات هيات ان.اي.ال. در جهت افزايش دسترسي به اطلاعات كشاورزي مي‌باشد. در اين ميان منابع مشترك، اطلاعات تخصصي مربوطه و خدمات مرجع پيوسته كليه موفقيت اي.جي.ان.آي.سي مي‌باشد.
اي.جي.ان.آي.سي در پي نياز به تعيين نقش كتابخانه‌ها و ساير فراهم‌كنندگان اطلاعات در محيط الكترونيكي جديد بوجود آمد و در يك كميته همكاري مشترك براي دسترسي به منابع كيفي به شكل الكترونيكي شامل فايلها، منابع جديد، اطلاعات آماري با هم همكاري مي‌كنند.
در پي اين نظريه كه هدف اصلي آن امكان دستيابي به اطلاعات بهينه مي‌باشد خدمات مرجع پيوسته (بخصوص مراجع اشاعه شده) از عناصر مهم اين سرويس محسوب شدند. بعد از آزمايش بين هفت سايت به صورت آكادميك (1997-1996) همه اعضاء اتفاق‌نظر داشتند كه پاسخ به كاربران از سوي اين مراكز مستدل و قابل قبول بوده است.
اين شبكه موفقيت‌هاي مختلفي را تجربه كرده است. بعد از آزمايش و اندكي پس از دوره ارائه مرجع پيوسته، يكي از سايت‌هاي اي.جي.ان.آي.سي تصميم گرفت كه گزينه‌اي با عنوان "سوالي بپرسيد" را از برنامه خود حذف كند. ولي در مدت كوتاهي در برابر فشار اتحاديه، سايت مجبور شد اين مورد را به صفحهء اول خود اضافه نمايد. در طي دو روز آنها بيش از 400 سئوال دريافت كردند. لذا دوباره تصميم گرفتند كه اين گزينه را از سايت بردارند. در يك تحليل اجمالي از مسئله عللي بر دريافت اين همه سئوالات كه به دست آمد به شرح زير مي‌باشد).
1. اين صفحه براي متخصصيني كه در يك زمينهء خاص پژوهش مي‌كنند، ايجاد شده بود.
2. موضوع چنان كاربر مدار بود كه كانون توجه كاربران غيرمتخصصين بوده است.
3. سايت توسط متخصصين موضوعي و اطلاع‌رساني بوجود آمده و اداره مي‌شد نه كتابداران.
ارزيابي مجدد ساختار صفحه منجر به طراحي مجدد آن شد در اين طراحي مجدد حجم صفحه كم و اطلاعات بيشتر پاسخگوي نياز مصرف‌كنندگان شده بود.
به جز دو سايت مركز اطلاعات شبكه كشاورزي، بقيه بوسيلهء كتابداران يا از داده‌هاي ورودي آن‌ها در زمينه ساختار، گسترش و انتخاب منابع اداره مي‌شود.
اعضاء مركز معتقدند كه كاربران بيشتر خدمات را از سايت‌هاي سازمان‌يافته كه سطح وسيعي از كاربران را تحت پوشش قرار مي‌دهند با امكان پاسخ‌هاي مكرر به پرسشهاي مكرر و استفاده از منابع پراستفاده و ساير اطلاعات عمومي مي‌گيرند.
بسياري از اعضاي احتمالي آينده از پيوستن به اتحاديه طفره مي‌روند چرا كه از مواجه شدن با انبوه سئوالات واهمه دارند.
پيچيده شدن مسئله زماني است كه برخي از كتابخانه‌هاي دانشگاهي اهداء زمين گروه كاربران محدودتري نسبت به ساير اعضاي مركز اطلاعات شبكه كشاورزي دارند.
با جهاني شدن هر برنامه، اكثر موءسسات اهداي زمين سعي در توسعهء فعاليت‌هايشان براي خدمت به كميته‌هاي جهاني دارند و بيشتر اين مراكز نيز براي پيوستن به مركز اطلاعات شبكه كشاورزي تمايل نشان مي‌دهند. حال دانشگاه مينه سوتا دربارهء تلاش‌هايش در زمينهء سير تغييرات براي گسترش اجزاء مرجع پيوسته سايت مربوطه خود صحبت مي‌كند.

دانشگاه مینه سوتابه سوي جهاني شدن

ماهيت تعاوني و اشاعه مركز اطلاعات شبكه كشاوري حامي و مشوّق مشاركت موءسسات اهداي زمين در سطح بسيار بالا بوده است. براي يك كتابخانهء اهدا زمين غيرممكن است كه بتواند با سايت خود پاسخگوي تمام بخش‌هاي كشاورزي و علوم وابسته بوده و به سئوالات تك تك افراد نيز پاسخ دهد. از سوي ديگر، وجود سايت وبي كه روي بخش‌هاي خاصي از موضوع تمركز كرده و توسط يك مجموعه برنامه قانوني و وزنه‌هاي تحقيقي برنامه‌ريزي شده و با حسن شهرت ملي پشتيباني شده نيز هيجان‌انگيز به نظر مي‌رسد.
دانشگاه مينه سوتا دو سايت مركز اطلاع‌رساني شبكهء كشاورزي دارد. هر دو سايت براساس ويژگي‌هاي منحصر به فردي بوجود آمده‌اند كه پايه و اساس سايت‌ها به حساب مي‌آيند. جنگل‌داري مركز اطلاعات شبكهء كشاورزي (
forestry.lib.umn.edu/agnic) چهار پايگاه اطلاعاتي دارد كه بيش از 20 سال است كه توسط كتابخانه جنگل‌داري جين آلبرشت تهيه و منتشر مي‌شود. جنگل‌داران خواهان اطلاعاتي هستند كه در پايگاه‌هاي اطلاعاتي بزرگ كشاورزي و علوم اجتماعي جنگل‌داري پنهان شده باشد نيستند بلكه در پي اطلاعاتي هستند كه شامل طرح‌هاي جديد، احداث و نگهداري، حفاظت و گسترش جنگل‌هاي استوايي و پايگاه‌هاي اطلاعاتي جنگل‌داري شهري هستند، مي‌باشند. كشاورزي و اقتصاد كاربردي مرکز اطلاعات شبکه کشاورزی(agecon.lib.umn.edu/agnic.endex.html) منابع قابل بررسي به صورت متن كامل از طريق بخش‌هاي دانشگاهي علمي-كاربردي در سطح كشور در اختيار همگان قرار مي‌دهد. اطلاعات كشاورزي و اقتصاد كاربردي از طرف انجمن اقتصادي-كشاورزي خدمات پژوهش اقتصادي و موءسسه كشاورزي آمريكا حمايت مي‌شود. اين ابتكار پاتريشيا رودكويچ، كتابدار كشاورزي و اقتصاد كاربردي است. اقتصاددان‌ها به صورت معمول به كار روي مسائل تحقيقي روز تأكيد دارند.
خدمات مرجع پيوسته در حوزه‌هاي موضوعي خاص جزو سايت موضوعي مركز اطلاعات شبكهء كشاورزي در نظر گرفته شده است. اين سايت‌ها شامل دستيابي به منابع الكترونيكي موجود از مجموعه‌ها و پيوندها به ديگر منابع مربوط موجود در اينترنت را فراهم مي‌آورد. بسياري سايت‌ها استفاده مكرر از منابع پيشنهاد شده و پاسخ‌هاي مكرر به پرسش‌هاي مكرر را مشخص مي‌كنند و اين منابع بايد اگرنه براي همه، بلكه حداقل براي اكثر سئوالات كاربران پاسخ فراهم نمايد. اگر سئوالاتي بي‌جواب بمانند، كتابدار شخصاً مي‌تواند براي دستيابي به اطلاعات مورد نياز ياري نمايد.
تفاوت بين خدمات ميز مرجع پيوسته و سنتي هميشه در وهله اول مشخص نمي‌شود بلكه به مرور اين تفاوت آشكار مي‌گردد. خدمات مرجع پيوسته مستلزم كار و تنظيم آن از سوي كتابدار است. هيچ فرصتي براي ايراد گرفتن‌ها در مورد صداي مشتري يا طرح سئوالات كنجكاوانه او وجود ندارد. بنابراين كتابدار به تنهايي در مورد اينكه چه ميزان اطلاعات مورد نياز است تصميم مي‌گيرد. چون سرعت در اين محيط ارزشمند است، كتابدار ضرورت پاسخ‌گويي كامل و سريع را درك مي‌كند، هر چند كه نوشتن يك پاسخ كتبي نسبت به يك پاسخ شفاهي مستلزم زمان و تلاش بيشتري است. شايد بتوان گفت كه اين اختلاف چشمگير از ماهيت ناشناخته تقاضاها ناشي مي‌شود. تا زماني كه سايت اطلاعات مربوط به كاربر را جمع‌آوري مي‌كند، كتابدار موقعيتي براي درك تقاضاي مورد درخواست ندارد. بازخورد سودمندي پاسخ حداقل خدمات پيوسته برابر با خدمات مرجع سنتي (قدم زدن و تلفن كردن) است.
يك ساختار مناسب و سازمان‌يافته از منابعي كه به دقت انتخاب شده باشد براي كاربران اين اطمينان خاطر را ايجاد مي‌كند كه مي‌توان به سهولت اطلاعات مورد نياز را مشخص و اطلاعات اضافه را از آن حذف كرد. توسعه وب سايت و مرجع پيوسته وقت‌گير بوده و هزينهء نگهداري آن بسيار بالاست. به دليل محدوديت‌هاي زماني، روند كار مرجع به نحو شگفت‌انگيزي از اطلاعات ميز مرجع به سوي توسعهء خدمات مرجع وب مدار در حال تغيير است. كاربران شبكهء جهاني وب انتظار خدمات بيست و چهار ساعته و هفت روز در هفته را دارند. جالب اين كه بسياري از سئوالات جنبهء تمجيد از پايگاه‌هاي اطلاعاتي داشته يا پيشنهاد در زمينهء ايجاد پيوندهاي جديد يا توصيه‌هايي در جهت اصلاح فرمت آن هستند. عامل مهمي كه بايد در زمان تجسم يك وب سايت در نظر گرفت پيش‌بيني پوشش بيشترين سطح ممكن كاربران است. ايجاد سطوحي از منابع روشي است كه باعث مي‌شود سطح وسيعي از درخواست‌هاي كاربران را در خود جاي دهد.
پيش‌بيني وسيع‌ترين سطح كاربران چشم‌انداز جديدي براي بسياري از كتابخانه‌هاي اهدا زمين است. هر چند با تأكيد مجددي كه در هيئت امدادي دانشگاه مينه سوتا به عمل آمد وجود سطح وسيع كاربران اهداف خاص موءسسه را تأمين مي‌كنند. دانشگاه به طور جدي مشاركت با بخش‌هاي تجاري، صنعتي، دانشجويان دوره ليسانس، جامعه روستايي، تحصيلات گروه‌هاي خاص و برنامه‌هاي پژوهشي بين‌المللي را شروع كرده است.
دانشجويان و اساتيدي كه در اين راستا كار مي‌كنند در سراسر جهان پراكنده‌اند.


اهداف
سه مورد از اهداف مركز اطلاعات شبكه كشاورزي به تأمين اطلاعات مرجع اختصاص دارد كه عبارتند از:
• شناخت و ارزيابي مجموعه عظيم اطلاعات و منابع الكترونيكي
• سهولت دستيابي به اين مجموعه
• امكان دسترسي به متخصصين اين حوزه و اطلاعات مرجع پيوسته

گسترش مجموعه با توجه به سايت
گسترش مجموعهء سنتي اساس گسترش و توسعهء مجموعه خدمات پيوسته است. ابزارها تغيير كرده‌اند، اما مفاهيم ثابت مانده‌اند. كتابداران با تعيين موقعيت، ارزيابي و دستيابي منابع به ارزش آن مي‌افزايند. اين روند فزاينده چنين است:
• مرجع
• منابع مرجع
• منابع مرجع الكترونيكي
• منابع مرجع الكترونيكي پيوسته
هم اكنون بررسي و بازديد سايت‌هاي چند كتابخانه به صورت رايگان در ازاي وجه قابل دسترسي هستند. از اين مجموعه مي‌توان به "بررسي‌هاي اينترنتي" در بخش اخبار كتابخانه‌هاي پژوهشي دانشگاه، يا‌"پايگاه اطلاعاتي" در مرجع و سرويس‌هاي سه ماهه كاربران و انتخاب‌هايي كه رسانه‌هاي الكترونيكي و چاپ را يكپارچه مي‌كند اشاره كرد. ژورنال‌هاي تخصصي موضوعي با شكل چاپي در بررسي با منابع الكترونيكي كندتر پيش رفته‌اند. ما هنوز در حال يافتن ژورنال‌هايي هستيم كه به طور منظم وب سايت‌ها را بررسي مي‌كنند. در نتيجه كتابداران ما بايد سايت‌هاي مختلف را جستجو و ارزيابي كنند.
پس فرق بين انتخاب ابزار الكترونيكي براي كاربران مرجع مجازي و استفاده درون سازماني در پاسخ گويي به سئوالات مرجع مجازي چيست؟ يك گزارش ساده مي‌گويد: آيا كاربر مي‌تواند به ابزار خاصي دسترسي پيدا كند؟ آيا نياز به مجوز هست؟ آيا محدوديت‌هاي سخت‌افزاري و نرم‌افزاري وجود دارد؟ انتخاب كننده بايد علاوه بر ارزيابي معمول اختيارات، وقت‌شناسي، قابليت اطمينان، قابليت استفاده، عمق، وسعت و غيره اين مسائل را نيز در نظر بگيرد. آيا وب سايت به راحتي قابل جستجو است؟ آيا نتايج دقيق و يكپارچه هستند؟ آيا كاربر مي‌تواند به راحتي از سايت خارج شود؟ سايت‌هاي موءسسه مي‌تواند در اين تصميم‌گيري‌ها موءثر باشد.
جستجوي منابع مجازي مستلزم جهاني انديشيدن است. كتابدار نمي‌تواند به چند منابع بررسي يا كارگزار مصوب كتابي اعتماد كند. جايگزيني فعال براي جستجوي منابع وجود ندارد، و اين به معناي صرف دقت در خدمات مرجع پيوسته و تلاش براي يافتن استراتژي‌هاي مختلف در موتورهاي كاوش متعدد است. يك موضوع مورد تحقيق در هر يك از موتورهاي كاوش
Askjeeves, گوگل و Altavista نتايج بسيار متفاوتي به دست مي‌دهد. به عنوان مثال اخيراً تحقيقي در مورد "Yellowstone Science" داشتم يك دوجين موتور كاوش در مورد گزارش‌هاي مربوط به موضوع با عنوان: "Greater Yellow Stone Ecosystem" بررسي كردم. بازيابي كل و استفاده واقعي 100 يافته اول از هر همپوشاني كمتر از 20% بود. در ارائه خدمات مرجع مجازي و مجموعه‌ها، كتابداران بايد خوب از بد را از هم تفكيك كنند. آموزشگاه من در ويسكونزين، با پذيرفتن شعار "تعويض و پاكسازي بي‌باكانه" كه موجب توسعهء مجموعه، خصوصاً در مقابل سيل منابع الكترونيكي موجود است. آن‌ها بايد چندتايي از ميان تعدادي زياد را انتخاب و آن‌ها را قابل دسترسي سازند.
اين جايي است كه شما بايد مثل يك علامت ضربدر بين خانم مانرز حسابدار و يك وكيل قرار بگيريد. وقتي كه منابعي را كه بايد به سايت مرجع مجازي خودتان اضافه كنيد، معين كرديد، زماني است كه بايد بدانيد كه مجاز به پيوند هر چيزي نيستند. شما بايد اطمينان دهيد كه از اينترنت استفاده نادرست نمي‌كنيد، اگر متوجه شديد كه سايتي سايت مجاز نيست، احترام حرفه‌اي ايجاب مي‌كند كه با تهيه كننده آن تماس گرفته و اجازه ارتباط با سايت خودتان را بگيريد. اخيراً يك آگهي تبليغاتي در ارتباط با يك منبع بسيار جالب توجه از طرف انستيتو همسايه، دانشگاه آيداهو، به صورت چاپي
CD-ROM (صفحه نوري) به دستم رسيد. از آنجا كه دانشگاه ايالتي واشنگتن شامل چند دانشگاه، ايستگاه‌هاي تحقيقاتي و چندين درجه تحصيلي است، من موظف شدم تا مجوز نصب CD-ROM را روز سِروِر خودمان به منظور استفاده تمام گروه‌هاي مشتريان بگيرم. به من گفتند كه كاملاً مجازم وب سايت آن‌ها را در فهرست پيوسته خودمان وارد كنم، به اين ترتيب كاربران مي‌توانند بدون هيچ هزينه‌اي و در هر زماني به اطلاعات جديد و روزآمد دسترسي داشته باشند و صد البته كه اين بهترين سناريو بود. سايت‌هاي مستقل ايجاد شده از طرف موءسسات دانشگاهي، آژانس‌هاي دولتي، بنگاه‌هاي فروش محصولات توليدي، بنگاه‌هاي فروش اطلاعات-كتابشناختي، اقتصادي و آماري، از كتابخانه‌هايي كه مي‌خواهند به صورت انفرادي يا در سطح جهاني پيوندهايي به سايت‌هاي آن‌ها ايجاد كنند استقبال نمي‌كنند. و اگر بخواهيم چنين سايت‌هايي را به مجموعه مرجع مجازي خود اضافه كنيد بايد براي گرفتن مجوز با آن‌ها وارد مذاكره شويد چه اين سايت مجموعه عظيم و گسترده‌اي مثل مركز اطلاعات شبكه كشاورزي باشد يا يك مجموعه مرجع محلي خودتان. آيا مجوزي كه مي‌خواهيد امكان دسترسي به كاربر توزيعي را فراهم مي‌كند؟ يا مي‌توانيد با مجوز تك ايستگاهي براي پاسخ‌گويي به سئوالات مرجع از آن استفاده كنيد كار كنيد؟ به همين دليل است كه مجوزگيري و مشاره حقوقي بخش‌هاي مهمي از گسترش مجموعه جديد و مستلزم توجه خاص مي‌باشد.


فهرست‌نويسي
سازماندهي يك مجموعه مرجع مجاري به شاخه‌هاي فرعي به يك مفهوم به معناي فهرست‌نويسي دروني مي‌باشد. چنانچه قصد داريد براث سايت‌تان موتور كاوش فراهم كنيد بايد مطمئن شويد كه اجازه كاوش در مورد موءلف، ناشر، موضوع و كليدواژه‌هاي اطلاعاتي به همان نسبت عنوان وجود دارد. مشكلات واقعي وقتي ظاهر مي‌شود كه كتابداران منابع الكترونيكي داخل و خارج از سايت را در فهرست كتابخانه خود وارد مي‌كنند. همه كتابداران را مي‌توان به نوعي كتابدار مرجع دانست. ما همه در بازيابي منابع سريع و خوب هستيم و ديگران را نيز در اين بازيابي كمك مي‌كنيم. و عموماً مايليم كه اين بازيابي حتي‌الامكان ساده و روان باشد. بنابراين نه تنها سايت‌ها را انتخاب كرده و به نتيجه مي‌رسيم بلكه به همان خوبي نيز فهرست‌نويسي مي‌كنيم. وقتي به يك نمايه پيوسته يا به
CD-ROM يا مجله الكترونيكي دسترسي پيدا مي‌كنيم، انتظار داريم كه منابع در فهرست‌هاي ما منعكس شود. اما در مورد منابعي كه به صورت سايت آزاد هستند چه؟ ايا آن هم به فهرست اضافه مي‌شود؟ چه كسي مسئول بررسي كار پيوندهاست يا در صورت قطع شدن دوباره آنها را برقرار مي‌كند. اگر محصول چاپي قبلي به صورت الكترونيكي قابل دسترسي نباشد چه؟ آيا به سوابق قبلي خود در تماس هستيد، يا اين كه منتظر نمونه جديدي از كتابخانه كنگره مي‌مانيد، يا خودتان يك نمونه جديد ايجاد مي‌كنيد يا اين كه منبع را در فهرست جداگانه منابع الكترونيكي قرار مي‌دهيد؟ اگر خواستار يك مجموعه مرجع مجازي قوي و كارآمد هستيد، لازم است در مورد اين مسائل بحث و به يك سياست واحد برسيد كه در غير اين صورت با سئوالاتي كه جنبهء شخصي دارند غرق خواهيد شد و فهرست شما نه يكدست و نه مفيد خواهد بود.

نتيجه
قرار گرفتن در حرفه اطلاع‌رساني در "عصر اطلاعات" بسيار جالب توجه، هيجان‌انگيز و حساس است. ما هر روزه در حال بازيابي خدمات مرجع و مجموعه‌ها هستيم. واقعيت مجازي به سرعت تبديل به واقعيت آشكار مي‌شوند و مجموعه‌هاي مرجع مجازي ابزار اصلي هر خدمات مرجع مي‌شوند. عمليات گسترش مجموعه براي به نتيجه رسيدن بايد هم سايت‌هاي مرجع و هم خدمات مرجع و به همان نسبت نيز كتابداران مرجع را در محاسبات خود منظور كنند.

 

نويسندگان: ملني اي.گاردنر، كتابخانه ملي كشاورزي
جوآن دو وريس، دانشگاه مينه سوتا
سيندي كاگ، دانشگاه ايالتي واشنگتن

 

 

+ نوشته شده در سه شنبه 1384/04/28ساعت توسط مرتضی فیروزی |

رييس كميته محيط زيست بانك جهاني: دنيا با چالش‌هاي مربوط به آب روبه‌رو است به گزارش ايرنا رييس كميته محيط زيست بانك جهاني در اين مراسم با اشاره به محدود بودن منابع آبي در جهان گفت: دنياي امروز با چالش‌هاي مربوط به آب روبه‌رو است.
انجر اندرسون" گفت: مشكلات كمبود آب براي بسياري از كشورهااز جمله براي ايران از اهميت فراواني برخوردار است.
وي طرح مديريت آب و خاك سد البرز را مهم ذكر و خاطرنشان كرد: اين طرح مناطق زيادي از استان را به يكديگر ارتباط خواهد داد و اميدواريم كه منافع بسياري براي كشاورزان و ديگر استفاده‌كنندگان داشته باشد.
اندرسون مهمترين هدف بانك جهاني را در اين طرح افزايش محصولات كشاورزي ذكر كرد و افزود: اميدواريم كه مزاياي اقتصادي اين كار هم كه بر مبناي كار كشاورزي است، نصيب كشاورزان شود.
نماينده بانك جهاني افزود: با توجه به فعاليت‌هايي كه در ايران انجام مي‌شود اين كشور به سرعت در حال پيشرفت است و بانك جهاني نيز خواستار انجام هرچه سريعتر اين طرح است.
همچنين استاندار مازندران در اين مراسم گفت: افزايش سطح زير كشت در استان مستلزم به كارگيري طرح‌هاي مديريت منابع آب و خاك است.
"محمدعلي پنجه فولادگران" افزود: مديريت منابع آب و ايجاد مديريت يكپارچه در آب و خاك و مشاركت دادن مردم در اين منابع موضوع مهمي است كه بايد مورد توجه قرار گيرد.
وي استفاده از اعتبارات بانك جهاني و ديگراعتبارات خارجي را در پيشبرد سريع چنين طرح‌هايي موثر دانست و خاطرنشان كرد:اجراي مشترك طرح‌هاي عمراني با بانك جهاني و سرمايه‌گذاران خارجي فرصت مناسبي براي آموزش عملي كارشناسان و متخصصان داخلي در زمينه‌هاي مختلف است.
وي آب و خاك را از بخش‌هاي حساس ذكر كرد و افزود: استان مازندران كه بهره‌مند از نعمت باران است نبايد از حفظ آب و مديريت صحيح آن غافل باشد.
وي اضافه كرد: به دليل افزايش جمعيت و محدود بودن زمين‌هاي زير كشت و شرايط كلي آب و هواي كشور، بايد تلاش زيادي در افزايش توليدمحصولات كشاورزي صورت گيرد.
پنجه‌فولادگران اظهار داشت: بااستفاده از شيوه‌ها و تكنيك‌هاي علمي و مدرن بايد همسو با حفظ محيط زيست و توسعه پايدار، نياز كشور در بخش كشاورزي تامين شود.
شايان ذكراست 120ميليون دلار از هزينه اين طرح از طريق بانك جهاني و مابقي از طرف دولت تامين اعتبار خواهد شد.
اجراي اين طرح در حفظ آب و خاك مناطق بالا دست سد البرز و ايجاد محيط زيست پايدار موثر خواهد بود و زمينه‌هاي افزايش توليد و درآمد كشاورزان و تبديل كشت سنتي به كشت مكانيزه را در مناطق پايين دست سد فراهم مي‌كند.
اين طرح حدود۵۲هزار هكتار از اراضي‌شهرستان‌هاي قائمشهر، سوادكوه،بابل، جويبار، و بابلسر را تحت پوشش قرار خواهد داد.
توسعه كشت در اراضي مستعد حوضه سد و بهبود استفاده از هر مترمكعب آب، بهبود تراكم كشت و افزايش محصول در واحد سطح، نوسازي اراضي، احداث كانال‌هاي اصلي و فرعي آب، آبخيزداري و گسترش شيلات از ديگر اهداف اجراي طرح مديريت جامع آب و خاك "پاشا كلا" است.
سد مخزني البرز در ۴۵كيلومتري جنوب بابل در منطقه لفور سوادكوه بر روي رودخانه بابلرود در حال ساخت است.
اين سد از نوع سنگريزه‌اي با هسته رسي است كه باطول تاج۸۳۸متر، ارتفاع ۷۸متر و حجم مخزن۱۵۰ميليون مترمكعب كه تا۱۶۵/۵ميليون مترمكعب قابل افزايش است، ساخته مي‌شود.


+ نوشته شده در یکشنبه 1384/04/26ساعت توسط مرتضی فیروزی |

دانشمندان براي نخستين بار موفق شدند با استفاده از يك مدل كامپيوتري مشخص سازند كه از سال ‪ ۱۹۶۵تاكنون چه ميزان آب تازه و شيرين وارد اقيانوس اطلس شده است.
اين مدل زمينه مناسبي را براي بررسي ميزان تاثيرات ناشي از تغييرات آب و هوا فراهم مي‌آورد.
به گزارش ايرنا به نقل از هفته‌نامه علمي ساينس، "روث كوري" از موسسه اقيانوس شناسي "وودز هول" در ماساچوست و "سيسيل موريتزن" از موسسه هواشناسي اسلو در نروژ، حجم سيلاب آب شيريني را محاسبه كردند كه موجب شد ميزان شوري آب اقيانوس اطلس در دهه ‪ ۱۹۶۰
تغيير كند.
اين سيلاب تاثير چنداني بر روي جريانهاي آبي كه در اقيانوس از اين سو به آن سو روانند نداشت زيرا بخش اعظم آن در حوضچه‌هاي پائين دست قطب دفن شد.
از آن زمان تاكنون سالانه بطور متوسط ‪ ۱۰۰
كيلومتر مكعب آب شيرين از طريق باران، جريان رودخانه‌ها و ذوب شدن لايه‌هاي بالاي يخ در درياي شمال، وارد اقيانوس اطلس شده است و بر ميزان چگالي آب اين اقيانوس تاثير گذارده است.
به اعتقاد اين محققان تغيير در ميزان شوري آب درياهاي نورديك (در شمال اروپا) موجب تغيير ميزان شوري آب اقيانوس اطلس مي‌شود و اين امر نيز به نوبه خود جريان گردش آب را در اين اقيانوس تضعيف مي‌كند.
اقيانوس اطلس آب سرد و چگال را به سمت جنوب مي‌راند و آبهاي گرم را در جهت شمال حركت مي‌دهد. همين چرخه آب موجب مي‌شود دماي هوا در شمال اروپا از انگليس تا كشورهاي نورديك تا چند درجه گرمتر شود.
+ نوشته شده در یکشنبه 1384/04/26ساعت توسط مرتضی فیروزی |

گزارش تازه اي كه توسط ائتلافي از دانشمندان تهيه شده است حاكي است كه گسترش بيابان هاي زمين يك معضل فزاينده است كه تلاش هاي جهاني براي مقابله با فقر و گرسنگي را به خطر مي اندازد.

به گزارش بي بي سي، اين گروه مي گويد كه مديريت غلط در بخش كشت و استفاده سوء از شبكه هاي آبياري در برخي مناطق، فشار غيرقابل تحملي بر نواحي خشك وارد آورده است.
اين تيم كه تحت نظارت سازمان ملل است تخمين مي زند كه وضعيت 10 تا 20 درصد مناطق خشك هم اكنون بدتر شده و هشدار مي دهد كه در صورت تغيير نيافتن عادات بشر، اين مناطق لم يزرع خواهد شد و زندگي ميليون ها نفر را ناگوارتر خواهد كرد.
گزارش آنها تحت عنوان "اكوسيستم ها و رفاه بشر: بيابان زايي" آخرين سندي است كه توسط پروژه "ارزيابي هزاره اكوسيستم" (
MA) تهيه مي شود.
اين مطالعه چهارساله با هزينه 22 ميليون دلار و با كمك 1300 كارشناس از 95 كشور جهان انجام شده و دقيق ترين معاينه وضعيت مناطق خشك زمين تا به امروز توصيف مي شود.
نويسندگان اين گزارش مي گويند كه جلوگيري از تنزل مناطق خشك به مناطق بياباني يك مشكل عظيم جهاني است.
آنها مي نويسند: "با توجه به ميزان جمعيتي كه در مناطق خشك زندگي مي كنند، شمار كساني كه از بدل شدن آنها به بيابان زيان خواهند ديد احتمالا بيش از هر مشكل زيست محيطي ديگر معاصر است."
طوفان غبار مناطق خشك 41 درصد سطح خشكي هاي زمين را مي پوشانند و در حال گسترش هستند.
اين مناطق محل سكونت تقريبا دو ميليارد انسان از جمله فقرزده ترين مردمان در آسياي ميانه و شمال آفريقاست.
يكي از بزرگترين مشكلات اين است كه با خشك تر شدن زمين، خاصيت حاصلخيزي آن از بين مي رود. اين وضع باعث افزايش فقر و افزايش شمار پناهجويان مي شود.
نويسندگان اين گزارش تخمين مي زنند كه طي 30 سال آينده توام با خشك تر شدن زمين هزاران نفر نيازمند نقل مكان به سكونتگاه هاي تازه و روي آوردن به عادات تازه خواهند بود.
اين گزارش مي گويد كه دامنه تاثير اين پديده از نواحي خشك بسيار فراتر مي رود. طوفان هاي غبار از صحراي گبي در آسيا و صحراي آفريقا مسوول مشكلات تنفسي در مناطقي به دوردستي آمريكاي شمالي خواهد بود.
اوريل سافريل، استاد دانشگاه عبري بيت المقدس و از نويسندگان اين گزارش گفت كه فشار جمعيتي و مديريت غلط زمين از عوامل اين روند است.
مديريت بهتر كشت، آبياري دقيقتر و اتخاذ استراتژي هايي براي ايجاد اشتغال براي مردمي كه در نواحي خشك زندگي مي كنند مي تواند به حل مشكل كمك كند.

+ نوشته شده در سه شنبه 1384/04/21ساعت توسط مرتضی فیروزی

 

تحقيقات دانشمنـدان در اسپـانيا نشان مي دهد , آب درياي مديترانه پنج بار سريعتر از آب ديگر درياها گرم مي شود.
به
گزارش خبـرگـزاري آلمـان , تـحقـيقـات دانشگاه آلكانتي اسپانيا و سازمـان هـوا فضاي امريكا " ناسا " نشـان مـي دهـد, آب درياي مديترانه 5 بار سريعتر از آب ديگـر درياها گرم مي شود.
ايزابيلا فيگو رئيس
گروه تحقيق ،گفت: گرماي سطح آب هاي‎‎‎ درياي مديترانه در سـال هــاي 1993 تا 2003 ميلاد5 ي بار سريـعتـر از آب درياهاي ديگر گرم شده است.
وي
‎‎ افزود: سرعت گرم شدن آب درياي مديترانه نشان مي‎‎ دهد حوادثي روي خواهــد داد امـا علت‎‎ ايـن‎‎ پديده‎‎ نيز تاكنون مشخص نشده است شايد علت‎‎ آن‎‎ تحـولات در آب و هواي جهان يا علل طبيعي‎‎ يا تمدن صنعتي باشد.

+ نوشته شده در سه شنبه 1384/04/21ساعت توسط مرتضی فیروزی

سازمان ملل متحد در سال جاري شعار خود را "حفظ درياها از آلودگي" اعلام كرد و تامين آب هاي پاك را از اهداف خود قرار داد.
هفتاد درصد سطح كره زمين را درياها پوشانده است و زماني مردم بر اين باور بودند كه وسعت درياها اجازه مي دهد آلودگي هاي ايجاد شده توسط انسان ها عملا توسط درياها پاكسازي شود.
همچنين تصور مي شد درياها منبعي بي پايان براي ماهيگيري و صيد ديگر جانداران هستند.
درياها بر خلاف خشكي ها كه پديده مالكيت خصوصي قرن ها در آن جا افتاده، مناطق آزاد متعلق به همه تلقي مي شدند.
اما امروزه كه شهرهاي ساحلي جهان ميليون ها نفر جمعيت دارند، بيش از 40 درصد از جمعيت زمين در كنار درياها زندگي مي كنند و ميزان آلودگي هايي كه وارد دريا مي شود، به شدت افزايش يافته ديگر نمي توان درياها را مناطق آزاد دانست و آنها را آلوده به انواع سموم و فضولات كرد و انتظار داشت كه وضع طبيعي حيات حفظ شود.
برنامه محيط زيست سازمان ملل در گزارشي اعلام كرده است 150 منطقه مرده در درياها و اقيانوس هاي جهان وجود دارد كه در آنها به دليل آلودگي به نيتروژن ناشي از كودهاي شيميايي و فضولات صنعتي، اكسيژن آب شديدا كاهش يافته و در نتيجه حيات در آن مناطق از بين رفته است.
دكتر دهزاد، كارشناس محيط زيست و استاد دانشگاه در ايران در اين باره مي گويد: اين مناطق عمدتا مناطق كناره اي هستند كه با خشكي ارتباطي نزديك دارند.
وي مي گويد از آن بيم دارد كه تعداد واقعي اين مناطق بسيار بيشتر از رقمي باشد كه از سوي سازمان ملل اعلام شده است.
دكتر دهزاد منطقه عسلويه در جنوب ايران را از جمله اين مناطق مرده مي داند كه به لحاظ ارزش هاي دريايي و ساحلي منطقه اي بسيار با ارزش است كه به دلايل اقتصادي به منطقه بهره برداري و استقرار صنايع پتروشيميايي تبديل شده است.
دكتر دهزاد مي گويد موادي كه در نتيجه فعاليت اين نوع صنايع به آب هاي دريا سرازير مي شوند به طور مستقيم به حيات اين مناطق دريايي حمله مي كنند و آنها را از بين مي برند.
دكتر اسماعيل كهرم، كارشناس حيات وحش و محيط زيست و استاد دانشگاه در تهران نيز درباره آلودگي خليج فارس مي گويد: در خليج فارس آلودگي نفتي آنچنان زياد است كه تا حدي آلودگي شيميايي را تحت الشعاع قرار داده است.
دكتر كهرم مي گويد ميزان جيوه اي كه در ماهي هاي استخواني، وجود دارد پنج برابر استانداردهاي جهاني است.
وي مي گويد آلودگي هاي فلزي تمام مضرات فلزات سنگين مانند مسموميت و كاهش هوش و كاهش وزن را به دنبال دارد.
اما اسماعيل كهرم بر فراواني آلودگي هاي نفتي در خليج فارس تاكيد دارد و مي افزايد درياي مازندران نيز از گزند آلودگي ها در امان نبوده است.
وي مي گويد در درياي مازندران دو نوع آلودگي داريم: يكي آلودگي هاي ايجاد شده توسط كشورهاي شمال اين دريا كه از تكنولوژي هاي قديمي استفاده مي كنند و شمال درياي مازندران را به مواد نفتي آلوده مي كنند و دوم خود ما در ايران كه مصرف كننده بزرگ سموم و كودهاي شيميايي هستيم و سموم مختلف را وارد دريا مي كنيم. آب، اين سموم و نفت را با هم مخلوط و تركيبي سمي ايجاد مي كند كه حيات دريايي را مورد تهديد قرار مي دهد.



منبع خبر
 
www.bbcpersian.com

+ نوشته شده در سه شنبه 1384/04/21ساعت توسط مرتضی فیروزی |

هشدار سازمان‎‎ ملل متحد براي بحران آب

 

سازمان ملل مـتحـد بـا انـتشـار بيانيه‎‎اي به مناسبت فرا رسيدن روز جهانـي آب ،هشدار داد: هفتصد ميليون نفـر در آسيـا هنوز آب آشاميدني‎‎ سالم كافـي در اخـتيـار ندارند و اين درحاليست كه دو ميليارد نفر نيز ازدسترسي‎‎ به سيستم فـاضـلاب بهـداشتـي كافي محروم هستند.
كيم
هاك سو، مدير اجرايي كمسيون اقتصادي و اجتماعـي سـازمـان ملـل مـتحـد درآسيـا و اقيانوسيه (اسكاپ) با اعلام اين مطلب ،گفـت :نيمي از جمعيت ساكن در منـطقـه آسيـا و اقيانوسيه‎‎‎ به شبكه فاضلاب بهداشتي‎‎ دسترسـي ندارند و يك پنجم جمـعيـت آن نيـز بـه آب آشاميدني‎‎ سالم دسترسي ندارند.
وي
افزود :برآوردها نشـان مـيدهـد روزانـه تقريبا سه هـزار كـودك زيـر پنـج سـال در منطقه‎‎ به علت آشاميدن آب ناسـالـم و غيـر بهداشتي‎‎ جان خود را از دست مي  دهند.
 وي
تاكيد كرد :ميزان عـرضـه‎‎ سـرانـه آب در سراسر منطقه‎‎‎ آسيا و اقيانوسيه رو به كاهش است‎‎ و اين‎‎ در حاليست كه ميزان تقاضـاي آب درمصارف كشاورزي و صنعتي در منطقه همچنان رو به‎‎ افزايش بوده است.
اين
‎‎‎ مقام سازمان ملل متحد هـمچـنيـن بـر ضرورت‎‎ بهبود هـمكـاري ميـان دولـت هـا در مديريت منابع آب در آينده تاكيد كرد.
 

   

معاون وزير نيرو در امور آب : " كارگاه مشاركت عمومي در منابع آب " ، سپتامبر 2005 در مسقط برگزار مي شود

 

دكتر اردكانيان گفت: " كارگاه مشاركت عمومي در منابع آب " ، سپتامبر 2005 در مسقط و كارگاهي ديگر در آوريل 2005 در برلين ، توسط مركز منطقه اي مديريت آب شهري - تهران برگزار مي شود.
به گزارش شبكه خبري آب ايران ، دكتر اردكانيان ، معاون وزير نيرو در امور آب و مدير مركز منطقه اي مديريت آب شهري - تهران ، ضمن بيان اين مطلب در جلسه اي كه به منظور بحث و بررسي مسائل مالي مركز در سال آينده در سومين اجلاس شوراي حكام مركز منطقه اي مديريت آب شهري تشكيل شده بود، به چگونگي تامين هزينه هاي اين مركز پرداخت و اظهار داشت: هزينه هاي جاري و اجرايي طرح ها و پروژه ها ، 169 هزار و 500 دلار بوده كه صد در صد هزينه هاي جاري و 87 درصد هزينه پروژه ها توسط كشور ميزبان ( جمهوري اسلامي ايران) تقبل شده است.
وي هزينه هاي اجرايي مركز براي سال 2005 را ، 169 هزار دلار و هزينه پروژه هاي در دست اقدام را 1/1 ميليون دلار اعلام كرد و خواستار مشاركت اعضاي شورا از نظر مالي براي برگزاري دوره هاي آموزشي، مشاركت هاي عمومي، تبادل اطلاعات و پروژه هاي جديد و همچنين اضافه شدن يك واحد توليد پروژه به ساختار سازمان شد.
وي همچنين از مركز منطقه اي مديريت آب شهري- تهران به دليل نقش موثر در بهبود و رفع مشكلاتي از قبيل كمبود آب، سيل، آبهاي مشترك و ... به عنوان يكي از مهم ترين مراكز منطقه اي نام برد.
دكتر اردكانيان در پايان
از حمايت كشورهاي آلمان، هلند و سوئيس كه تحت حمايت دفتر يونسكو در سوئيس هستند ، از برنامه ها و فعاليتهاي مركز منطقه اي مديريت آب شهري خبر داد و اظهار اميدواري كرد در آينده حمايت هاي بيشتري از سوي ساير كشورها نيز صورت گيرد.



 

 

+ نوشته شده در دوشنبه 1384/04/20ساعت توسط مرتضی فیروزی |

به گزارش روابط عمومي و امور بين‌الملل شركت مديريت منابع آب ايراندكتر اردكانيان، معاون وزير نيرو در امور آب، در مصاحبه مطبوعاتي خبرنگاران، ضمن اعلام اين مطلب و تشريح برنامه‌هاي اين اجلاس، گفت: کمیسیون بین المللی سدهای بزرگعالي‌ترين و شناخته‌شده‌ترين مرجع علمي- تخصصي سدسازي در دنياست كه هدف اصلي آن ارتقاي دانش و آگاهي در زمينه‌هاي طراحي، ساخت و نگهداري از سدهاي بزرگ و سازه‌هاي جنبي آن و تبادل تجربيات در اين زمينه است.
وي در ادامه افزود: اين كميسيون در حال حاضر داراي 82 عضو از كشورهاي مختلف و 6 هزار عضو فردي از مهندسان و متخصصان اين رشته بوده و از زمان تأسيس تاكنون، 72 اجلاس اجرايي و 21 كنگره بين‌المللي در نقاط مختلف دنيا تشكيل داده است و ازجمله در سال 1354، براي اولين بار اجلاس سالانه آن در ايران برگزار شد.
معاون وزير نيرو در امور آب سپس به معرفي كميته‌ ملي سدهاي بزرگ ايران (IRCOLD) پرداخت و گفت: اين كميته در سال 1347 ايجاد شده و با هدف ترويج مفاهيم درست مهندسي سدسازي و تسريع در نشر نوآوري‌ها و ارتقاي كيفي دانش سدسازي، تاكنون 1300 نفر عضو پذيرفته كه در ساليان اخير با حضور فعال در اجلاس‌هاي جهاني و احراز 18 كرسي در 18 كميته تخصصي ICOLD، نقش ارزنده‌اي را ايفا كرده است.
وي افزود: با توجه به پيشرفتهاي صورت‌گرفته در ساليان اخير در صنعت سدسازي كشور، پيشنهاد ميزباني هفتاد و سومين اجلاس اجرايي ICOLD در ايران با رأي قاطع در هفتاد و يكمين اجلاس اجرايي كه در سال 2003 در كشور كانادا برگزار شد، به تصويب رسيد.
دكتر اردكانيان برگزاري اين اجلاس در ايران را فرصتي دانست كه همه متخصصان سدسازي دنيا با حضور در ايران، در پررنگ‌شدن نقش منطقه‌اي ايران در مسائل آب تأثير خواهند گذاشت. وي افزود: در اجلاس امسال، يك كارگاه آموزشي با عنوان «ملاحظات طراحي سدها در برابر زلزله» و يك سمپوزيوم نيز با عنوان «ارزيابي عدم قطعيت در مهندسي سد» برگزار مي‌شود كه برگزاري كارگاه با توجه به واقع شدن ايران در منطقه زلزله‌خيز و به درخواست ايران بوده است.
مدير عامل شركت مديريت منابع آب ايران در ادامه تعداد خلاصه مقالات پذيرفته شده براي شركت در كارگاه را 67 عنوان و براي سمپوزيوم، 105 عنوان اعلام كرد و گفت: تعداد اصل مقالات تأييد شده نيز 139 عنوان است كه 56 مقاله را كارشناسان و متخصصان ايراني ارائه کردند. در افتتاحيه سمپوزيوم رئيس‌جمهوري اسلامي ايران نيز سخنراني داشتند.

 

قدرداني معاون اول رئيس جمهور از برگزاركنندگان اجلاس ICOLD در تهران

 

معاون اول رئيس جمهور ضمن قدرداني از برگزاركنندگان هفتاد و سومين اجلاس اجرايي كميسيون بين المللي سدهاي بزرگ، ابراز اميدواري كرد شركت كنندگان در اين اجلاس، در جريان پيشرفتهاي كشور در زمينه سدسازي و توسعه علمي و فناوري حاصل از تلاش متخصصان، دانشگاهيان و كارشناسان كشور قرار گرفته باشند.
به گزارششبكه خبري آب ايران در پي ارسال گزارش برگزاري هفتاد و سومين اجلاس اجرايي كميسيون بين المللي
(سدهاي بزرگ(ICOLD در تهران از سوي مهندس بيطرف، وزير نيرو و رئيس شوراي عالي كميته ملي سدهاي بزرگ ايران، براي دكتر عارف، معاون اول رئيس جمهور، وي ضمن قدرداني از برگزاري خوب اين اجلاس مهم بين المللي، ابراز اميدواري كرد: «شركت كنندگان در اين اجلاس در جريان پيشرفتهاي كشور در زمينه سدسازي و توسعه علمي و فناوري حاصل از تلاش متخصصان، دانشگاهيان و كارشناسان خوب كشور قرار گرفته باشند.»
دكتر عارف افزود:«اميد است همكاران محترم نيز از مطالب علمي در تجارب ارائه شده در اين اجلاس حداكثر استفاده را به عمل آورند. از زحمات جنابان آقايان مهندس بيطرف، دكتر اردكانيان و ساير همكاران محترم تشكر و قدرداني مي شود.»
شايان ذكر است در بخشهايي از گزارش وزير نيرو آمده است:
هفتاد و سومين اجلاس كميسيون بين المللي سدهاي بزرگ  در روزهاي 11 تا 16 ارديبهشت ماه 1384 در شهر تهران در محل سالن اجلاس سران با حضور بيش از 500 نفر از متخصصان و كارشناسان ارشد سدسازي 57 كشور عضو كميسيون و 2 كشور غيرعضو و حدود 1200 نفر از كارشناسان زبده سدسازي برگزار شد.
مهندس بيطرف افزود: در هفتاد و سومين اجلاس كميسيون بين المللي سدهاي بزرگ كه به حق توانسته است موقعيتي مهم و به يادماندني از خود به جاي گذارد، حضور رياست محترم جمهوري اسلامي ايران و عنايت خاص ايشان به اين رخداد بزرگ علمي- تخصصي بين المللي و فرصتي كه به اين امر اختصاص داده اند، موجب غناي بيشتر اجلاس شد و اعتبار و منزلت ويژه اي به اين اجلاس داد كه نقش مؤثر آن تا ساليان زيادي در ذهن و خاطره شركت كنندگان باقي خواهد ماند. سخنراني شايان توجه ايشان در جمع مهندسان، مديران و طراحان برجسته سدسازي دنيا، ديدگاه جمهوري اسلامي ايران در مقوله توسعه منابع آب و برنامه هاي سدسازي در ايران را به جهانيان ارائه داد.
 
منبع خبر روابط عمومي و امور بين الملل شركت مديريت منابع آب ايران

+ نوشته شده در دوشنبه 1384/04/20ساعت توسط مرتضی فیروزی |

كشور پهناور ايران پس از حمله اعراب و پذيرش دين اسلام،همچنان بسياري از خصوصيات فرهنگي و اجتماعي خود را كه ناشي از قدمتي چند هزار ساله بود حفظ كرد. فرهنگ ايراني با وجود تأثيرات قومي و قبيله اي اعراب و جايگزيني دين اسلام توانست با ايجاد هويتي جديد به حيات خود ادامه داده و تلفيقي از هويت تاريخي گذشته و فرهنگ و آيين جديد را به وجود آورد.
به طور كلي ، ايران به سبب موقعيت خاص جغرافيايي و استراتژيك خود همواره گذرگاه و دروازه تمدن هاي بسيار گوناگوني بود و هيچ گاه با آنها بيگانه نبوده است.
فرهنگ ايراني در طول تاريخ توانسته بود با گذر معقول و منطقي از تنش هاي اين گونه برخوردهاي فرهنگي ، اصول و نكته هاي قابل هضم اقوام مختلف را درك كرده و در كنار فرهنگ ايراني شكل و طرحي جديد از سيماي آن به معرض نمايش بگذارد. اين سيماي جديد همواره رنگ و بويي بومي به همراه داشت كه آن را مختص فرهنگ ايراني مي كرد و تأثيرات قوي و متقابلي نيز بر ساير اقوام و ملل مي گذاشت. اعراب با وجود تسلط بر ايران ، از لحاظ فرهنگي همواره طي ساليان متمادي از فرهنگ غني ايراني تأثيرات بسيار زيادي پذيرفتند و وجود اين فرهنگ غني باعث شد تا با تغيير مذهب و آيين ايرانيان ،دوران تمدن و هنر درخشان اسلامي پديد آيد.
ايران پس از شكل گيري تمدن اسلامي، بسياري از شبكه هاي آبياري ، بندها و پل ها را از زمان هاي پيش از اسلام به ارث برد. به طور كلي مي توان گفت كه روش هاي ساختماني و مهندسي سد سازي دوره هاي پيش از اسلام در دوره اسلامي نيز دنبال و گاهي به روش هاي پيشين ابداعاتي نيز افزوده شد . بسياري از سدهاي پيش از اسلام در ايران را ايرانيان مسلمان تعمير كردند . مواد و مصالحي كه براي تعمير و نوسازي سدها در دوران اسلامي به كار مي رفت ،عموما از مصالحي بود كه از زمان هاي پيش از اسلام نيز روا بوده و به علت دوام بسيار و وزين بودن براي سد سازي مناسبت داشت. علاوه بر تعميرات و تغييراتي كه در شبكه هاي آبياري و سدها در زمان اسلامي انجام گرفت ، كاربرد چرخ هاي آبي و آسياب ها نيز روي رودخانه ها و نزديك سدها توسعه فراوان يافت . در اوايل اسلام و در زمان حكومت عباسيان بندهاي باستاني تعمير مي شد و از آنها بهره برداري مي كردند. از جمله سيستم هاي آبي كه مسلمانان از پيشينيان به ارث بردند شبكه هايي بود كه در شوشتر ، اهواز، بند قير و دزفول قرار داشت. اين ساختمان ها به وسيله ايرانيان پس از اسلام تعمير شد و به سيستم آبياري شوشتر نيز سد ديگري به نام « سد بوليتي »افزوده شد. 1 اين سد كه روي رود « گرگر» ساخته شده بود براي بهره برداري از نيروي آب به كار مي رفت و همراه با آن روي رودخانه گرگر چرخ ها و آسياب هاي آبي نصب شده بود . اين آسياب ها در تونل هايي كه در دو سوي كانال و در سنگ تعبيه شده بودند قرار داشته و اين خود يكي از نمونه هاي نخستين پيدايي نيروي محركه آبي در دنيا به شمار مي رود. اين سيستم در آن عصر نظاير ديگري نيز داشته است؛از جمله يك دستگاه چرخ آبي بوده كه در پل سدي دزفول نصب شده و آب را تا ارتفاع بيش از ۶۰ متر بالا برده و به خانه هاي شهر آبرساني مي كرده است.2 در نزديكي سد اهواز هم تعدادي آسياب آبي نصب شده بوده است. مقدسي (قرن دهم ميلادي ) مي گويد:3 « كانال هايي از بالا دست سد در بالاترين نقطه شهر جدا شده و در پايين دست در محلي به نام كارشنان به رودخانه مي پيوندند ، از اين كانال ها كشتي ها به بصره مي روند و روي آب ، آسياب هاي شگفت انگيزي ساخته شده است.»
با تضعيف قدرت خلفاي عباسي ،سيستم هاي آبياري نيز از استفاده و رونق افتاد و رسوبات ، پشت سدها را به تدريج فرا گرفت و برخي از پل ها و سدها نيز در فصول زمستان دچار ويراني شدند و تعميراتي در آنها صورت نگرفت.
پس از حكومت خلفاي عباسي، دوره آل بويه از نقطه نظر سدسازي و كارهاي آبي يكي از دوران هاي درخشان تاريخ فني ايران به شمار مي رود.
عضدالدوله (373ـ 338 ه. ق ـ983 ـ 949م )يكي از پادشاهان اين سلسله افزون بر آن كه به كارهاي آباداني و ساختماني علاقه زيادي داشت،خود مهندسي كارآمد به شمار مي آمد و به همين دليل به وي لقب «فنا خسرو » داده بودند. از جمله كارهاي آباداني او ساخت مسجدها، كاخ ها،بيمارستان ها و عميق كردن كانال كشتي راني بين كارون و اروند و نوسازي پل روي رودخانه اي در اهواز بود. عضدالدوله همچنين آب انبارهاي بزرگي براي ذخيره آب ساخت و او بود كه سيستم بند امير و شبكه آبياري سرزمين فارس را ايجاد كرد.
بند امير كه روي رودخانه كر در فارس در سال 349 ه.ق (960 م) ايجاد شد يكي از كارهاي برجسته عضدالدوله به عنوان يك سد ساز به شمار مي رود. مقدسي در 375ه. ق (985م) و ابن بلخي در 501 ه. ق( 1107 م)در مورد اين سد چنين مي گويند4و5 :«بعد به سد ابودي مي رسيم كه نظير آن در جايي از دنيا وجود ندارد براي توصيف آن بايد گفت كه سرزمين اطراف آن، پيش از آن بيابان خشك و بي آبي بود. عضدالدوله با مشاهده اين وضعيت به اين نتيجه رسيد كه اگر سدي در آنجا ساخته شود آب رود كر در آنجا آباداني به بار خواهد آورد بنابراين او مهندسان و كارگراني را گرد آورد و با صرف هزينه گزاف ، كانال هاي انحرافي در چپ و راست رودخانه ساخت ،آنگاه كف و بالاي رودخانه را با بلوك هاي سنگي فرش كرد... پهناي بالاي سد به اندازه اي بود كه دو سوار پهلو به پهلو مي توانستند از آن بدون برخورد بگذرند. براي گذشتن آب نيز در سد سرزير هايي ايجاد شده بود »مقدسي برگفته فوق مي افزايد كه سد با مصالح سنگي و ملات سيماني ] ساروجي [ ساخته شد و با بست هاي آهني كه در سرب قرار داشتند تقويت گرديد و ديگر آن كه ده آسياب آبي در نزديكي سد نصب شده بوده است.6 بند امير كه چگونگي ساختمان آن ذكر شد ،9 متر بلندا و 75 متر درازا دارد و در پايين دست داراي شيب 45 درجه مي باشد كه هنوز بقايايي از آن وجود دارد . كاربرد بست هاي آهني همراه با سنگ و ملات ساروجي به استواري و آب بندي سد كمك زيادي كرده است . كاربرد ملات ها و آماده كردن آنها در بند امير نشان دهنده آن است كه سازندگان اين سد به ويژگي آنها آگاهي كامل داشته اند و البته همين دقت عمل در نتيجه كار كه «خراش ناپذير بودن» بند بوده است،نمايان گشته است. چرخ ها و آسياب هاي آبي كه ذكر آنها رفت ، عمل خرد كردن ذرت و گندم و بالا بردن آب را انجام مي داده اند.
در زمان آل بويه شهر باستاني «استخر» در فارس يكي از شهرهاي عمده به شمار مي رفت . اين شهر داراي سه برج دفاعي بود كه در هنگام حمله و محاصره از انبار بزرگي كه سقفش روي ستون هايي قرار داشت و مخزن كاملا پوشيده بود و به دژها آب آورده مي شد. عضدالدوله اين مخزن را ساخت . ابن بلخي (اوايل سده ششم هجري / اوايل قرن دوازدهم ميلادي) در اين مورد چنين مي گويد7 : «عضد الدوله براي قصر شهر استخر منبع بزرگي ساخت كه حوض ابودي نام گرفت . اين منبع در دره عميقي قرار داشت كه نهري از آن مي گذشت . ابتدا عضدالدوله با الوار دهانه اين دره را بست و چيزي شبيه سد به وجود آورد. بعد داخل آن را با سيمان در داخل قالب هايي همراه با واكس و روغني كه با قير روي كرباس ماليده شده بود پوشانيد و اين ساختمان را به سطح بالا در تمام اطراف مخزن بالا آورد و بعد كه اين ملات محكم گرفت چيزي از آن محكم تر نبود. به اين ترتيب مخزن ساخته شده و مساحت آن يك كافيز بود (يك مربع به ابعاد 144× 144 ال = كافيز)... »
حمدالله مستوفي مورخ 8 در نزهت القلوب در مورد آب انبار شهر استخر مي گويد كه :«كاربرد كرباس قيرآلود بين كار بنايي ديوارها را غير قابل نفوذ مي كرد و مخزن به قدري عميق بود كه 67 پله آن را به كف اش مي رساند و در يك سال وقتي 1000 آدم از آب استفاده مي كردند سطح آب فقط به اندازه يك پله پايين مي افتاد. چندين ستون در مخزن بار سقف را تحمل مي كردند به نحوي كه مخزن كاملا از اثر هوا محافظت مي شد.»
در منطقه مرودشت افزون بر بند امير ، سدهاي ديگري نيز ساخته شده بود كه بر روي هم شبكه آبياري اين حوزه را تشكيل مي داده است. از جمله پنج سد ديگر در بالا دست بند امير وجود داشته كه « بند را مجرد» (به بزرگي بند امير) از آنها بوده است .

سد باستاني ديگري كه در 80 كيلومتري بالا دست بند امير قرار دارد، «بند ناصري»نام گرفته است . بند ناصري از دوران هخامنشيان است و بعدها به دست «اتابك چوبي» فرمانرواي سلجوقي منطقه (510 ـ 492ه. ق ـ 1116 ـ 1098 م )تعمير شد ،و تعمير مجدد آن در 597 ه . ق انجام گرفت . در پايين دست بند امير نيز پنج سد باستاني ديگر بين بند امير و درياچه بختگان ساخته شده 9 كه بند فيض آباد،مانده از دوره هخامنشيان از آن جمله است. از اين سد در نوشته هاي ابن بلخي تحت عنوان «بند كسار »(به معني سد پر كننده يا خورنده) نام برده شده است. چنان كه پيدا است اتابك چوبي تعميراتي روي اين سد نيز انجام داده بوده است .اطلاق نام پركننده به اين سد به گمان از اين مفهوم برآمده است كه اين بند افزون بركاربردهاي كشاورزي در نيرو دهي به چرخ هاي آبي نيز مورد بهره وري بوده است.
در دوره اسلامي براي آبياري خراسان بزرگ در شمال شرقي ايران نيز بر روي رودخانه مرغاب سد بندي انجام گرفت . يكي ديگر از سدهاي عمده منطقه خراسان سدي بود كه در گرگان و در جنوب درياي آرال قرار داشت. سده ها بود كه رودخانه اكسس از كوه هاي پامير سرازير شده و بالاخره به درياي خزر مي ريخت . در طول 480 كيلومتر از اين رودخانه در دوران اسلامي سدهاي انحرافي چندي براي تغذيه كانال هاي آبياري ساخته شد.10 در سال 617 ه. ق (1220 م )سد گرگان به دست چنگيز مغول ويران گشت. ساختمان سد موجب شده بود كه روخانه اكسس بستر جديدي به خود گرفته و به درياچه آرال بريزد. انهدام سد باعث گشت كه رودخانه بستر قديم خود را بار ديگر دنبال كند و به درياي خزر بپيوندد.
پس از حمله مغول به ايران و ويراني هاي بسيار زيادي كه به بار آمد،كم كم پادشاهان و حكام مغول تحت تأثير فرهنگ غني ايراني دست به سازندگي وجبران خرابي هاي گذشته زدند. از جمله بندهايي كه از دوران ايلخانيان به جاي مانده دو سد است كه يكي « سد ساوه » و ديگري « سد كبار» نام گرفته است. بين همدان و قم رودي به نام قره چاي كه در سده هاي ميانه به نام «گاومها » شهرت داشته است ،جريان دارد. در روي اين رودخانه است كه در دوره ايلخانيان سد سازي انجام شده بوده است.
در دوره ايلخانيان در جنوب شرقي ساوه ، بند بزرگي براي آبياري بر روي رودخانه قره چاي ساخته شد. برابر گفته مستوفي جغرافي دان ايراني سده 7 ه.ق اين سد به دست شمس الدين در زمان احمد پادشاه ايلخاني كه يكي از پسران هلاكوخان مغول بوده ساخته شد. تاريخ ساختمان سد طبق اين گفته بين 680 تا 683 ه.ق (1281 تا 1284 م) است. (11_12_13)
سد ساوه كه ساختمان آن هنوز هم برجاست داراي بلنداي 18 متر و درازاي تقريبي 45 متر است. سد از نوع وزني است و از مصالح سنگ لاشه اي ساخته شده است. به نظر مي رسد كه اين سد هرگز به كار برده نشده باشد. از قرار معلوم اين سد كه بر روي طبقه هاي رسوبي رودخانه (كه تا عمق 20 متر ادامه دارد) ساخته شده بوده و پس از آن كه تا حدي از آب پر شده، آب از زير سد نفوذ كرده و مهندس يا مهندسان آن جوابي براي اين مساله نيافته بوده اند. گفته مي شود كه مهندس آن پس از اين واقعه خودكشي كرده است. (14) بديهي است كه امروزه بسياري از مسايل سدسازي شناخته شده و راه حل آنها كاملا معلوم است. ولي نبايستي مسايل ساختمان آن سد و توفيق نيافتن مهندس آن را با مقياس هاي امروزي ارزيابي كرد. خلاها و شكست هايي نظير اين بوده است كه دانش و تكنيك هاي ساختماني را امروزه در دسترس مهندسان سدساز قرار داده و باعث شده است كه سدهايي با موفقيت ساخته شود. سد ساوه از لحاظ محل رودخانه در جايي بسيار مناسب قرار دارد و اين خود نشان دهنده تبحر و كارداني مهندس آن در گزينش جاي سد است. سد ديگر مربوط به دوره ايلخانيان مغول ، سد كبار در

25كيلومتري جنوب قم است. اين سد در دره اي بگونه عدد هفت فارسي ساخته شده است. كوه پيرامون آن از نوع سنگ آهكي است. بلندي اين سد 26 متر و درازاي آن در بالا 55 متر و پهناي آن در پايين 5/4 تا 5 متر است. اين سد از نوع قوسي با شعاع ثابت است و يكي از باستاني ترين انواع سد قوسي به شمار مي آيد. شعاع انحناي پايين دست اين سد 38 متر است. براي ساختن اين سد در كوه پي سازي انجام شده و پايه هاي سد در شكاف پي قرار گرفته است. از لحاظ هيدروليكي اين سد از اطراف و زير كاملا آب بندي شده است. گزينش جاي مناسب و گزينش نوع سد قوسي كه براي اين نوع كوه و زمين كاملا مناسب است نشان دهنده مهارت و كارداني مهندسان آن در امر سدسازي به شمار مي رود. سد كبار از مصالح سنگ لاشه با ملات ساخته شده و نماسازي آن با قطعات مكعب مستطيل همراه با ملات انجام گرديده است. ملاتي كه در ساختمان اين سد به كار رفته ساروج است.
نكته مشترك بين دو سد ساوه و سد كبار بلندي هر دو سد است كه از قرار معلوم براي ذخيره آب ساخته شده بوده اند. اين روش آبياري يعني ذخيره آب در هنگام پرآبي و به كار بردن آن در مواقع كم آبي دست كم با اين مقياس بزرگ در ايران تا آن تاريخ سابقه نداشته است. هر دو سد داراي دريچه هايي براي تخليه آب هستند. به نظر مي رسد كه تاريخ ساختمان سد كبار با سد ساوه همزمان بوده است.
يكي ديگر از مناطقي كه از زمان هاي دور در ايران مورد توجه پادشاهان بوده و جهت آباداني و آبرساني در آن جا سد و بند ساخته شد منطقه باستاني سيستان بود.
پس از ويراني سدي كه بر روي رودخانه هلموند (هيرمند) قرار داشت، در زمان ساسانيان شهر «زرنگ» (زرند) پايتخت سيستان گشت و مردمان به آنجا كوچ داده شدند. جغرافي دانان اسلامي مي گويند كه در زمان خلفاي عباسي شش سد در روي رود هيرمند در نزديكي درياچه زره قرار داشته و به زرنگ آبرساني مي كرده است، و احتمالا برخي و يا همه اين بندها از دوره ساسانيان به جاي مانده بودند. در دوران اسلامي چرخ هاي آبي بر روي اين سدها نصب گرديد. در سال 785 ه.ق (1383م) شهر زرنگ و سيستم هاي آبياري آن به دست تيمور گوركاني ويران شد. بند ديگري به نام «بند رستم» كه ساخته دوره اسلامي بوده و شهر بست در نزديكي محل فعلي گيرسيك را آبرساني مي كرده نيز به همان سرنوشت دچار گشت. (15) از ديگر سلسله هايي كه پادشاهان آن در ايران كارهاي عمراني بسياري انجام دادند، صفويه است. در زمان سلسله صفويه كه دوره آن 250 سال به طول انجاميد ، كارهاي آباداني بسياري انجام گرفت. شاه عباس اول كه از حكمرانان علاقه مند به آباداني بود در نقاط مختلف ايران كاروانسراهايي بنا كرد كه يكي از اين كاروانسراها در نزديكي سد كبار بوده است. احتمال مي رود كه در زمان اين شاه تعميراتي در سد كبار به عمل آمده و به ارتفاع آن افزوده شده باشد. از شاه عباس اول سد ديگري در «كهرود» نزديك كاشان به جاي مانده كه از نوع سد قوسي بوده است. (16)

در زمان فرمانروايي شاه عباس دوم (1078 _ 1052 ه.ق/ 1667 _ 1642م) چند پروژه آب رساني و سدسازي در ايران انجام گرفت. «بند فريدون» كه در 85 كيلومتري جنوب شرقي مشهد قرار گرفته، سد بزرگي به بلنداي بيش از 36 متر و درازاي 85 متر و پهناي 2/7 متر است. بنا بر نظر برخي اين سد متعلق به قرن پنجم هجري و به عقيده برخي ديگر مربوط به دوره شاه عباس دوم (قرن يازدهم هجري) است. (17) دو سد ديگر واقع در مشهد در متروك و گلستان واقع بوده اند. اينك پشت اين بندها از ته نشين ها پر شده است. از ديگر كارهاي سدسازي در زمان صفويه آغاز ساختمان «تونل كوهرنگ» بوده است. رودخانه هاي زاينده رود و كارون تقريبا داراي سرچشمه مشتركي هستند و زاينده رود از قديم آب مصرفي شهر اصفهان را تامين مي كرده است. شاه طهماسب اول صفوي براي آن كه به مقدار اين آب بيافزايد در نيمه سده شانزدهم ميلادي (دهم هجري) تصميم گرفت كه آب كارون را به طرف زاينده رود منحرف سازد. (18) اين كار در گرو ساختن تونلي بين كوه جدا كننده اين رودها بود و شاه طهماسب كار كندن اين تونل را آغاز نموده ولي عمليات پيشرفت زيادي نكرد. در زمان شاه عباس اول دنباله اين پروژه انجام شد و باز چندان پيشرفتي ننمود. شاه عباس دوم هم اين كار را دنبال كرد و گفته شده است كه در اين مرحله مهندسي فرانسوي به نام «ژنه» (Genet) در عمليات ساختماني شركت داشت كه احتمالا نخستين مورد شركت مهندسين اروپايي در اين سرزمين بوده است. (19) براي كاهش عمليات تونل سازي در اين مرحله سدي در روي كارون زده شد كه درازاي آن 60 متر و بلندايش 30 متر بود. هدف از ساختمان اين بند بالا بردن سطح آب رودخانه بود. ساختمان تونل ارتباطي در زماني شاه عباس دوم نيز تا حدود 60 متر پيشرفت نمود ولي ناتمام باقي ماند. اين تونل كه ساختمانش بالاخره در سال 1332 خورشيدي (1953م) به پايان رسيد 2900متر درازا دارد و توانايي آبدهي آن 30 متر مكعب بر ثانيه است.

 

 

+ نوشته شده در یکشنبه 1384/04/19ساعت توسط مرتضی فیروزی |

Objects and Activities

ICID - What it is

The International Commission on Irrigation and Drainage (ICID) was established on 24 June, 1950 as a Scientific, Technical and Voluntary Not-for-profit Non-Governmental International Organization (NGO) with headquarters in New Delhi, India. The Commission is dedicated to enhancing the worldwide supply of food and fibre for all people by improving water and land management and the productivity of irrigated and drained lands through appropriate management of water, environment and application of irrigation, drainage and flood management techniques. The activities of the Commission are pursued in accordance with the ICID Constitution and By-Laws. Latest version of these was adopted in 1996. English and French are the official languages of the Commission.

Objects and Activities

The Mission of ICID is to stimulate and promote the development and application of the arts, sciences and techniques of engineering, agriculture, economics, ecological and social sciences in managing water and land resources for irrigation, drainage, flood management and river training applications, including research and development and capacity building for achieving sustainable irrigated agriculture.

ICID has more than half-a-century of experience in the transfer of water management technology and in the handling of related issues. Building on its past experience, accomplishments, and the comprehensive water management framework, ICID strives to promote programs to enhance sustainable development of irrigated agriculture. ICID was involved in the discussions leading to Agenda 21 which has become the focal point of several of its technical activities.

In recognition of its significant contribution to the programs and objectives of International Year of Peace proclaimed by the UN General Assembly, on 15 September 1987 ICID was designated as a Peace Messenger by the UN Secretary General.

 

Any geographical area independently administered by a sovereign government and having interest in the activities of the Commission is eligible to become a member, or National Committee. Individual engineers and scientists participate in the activities of the Commission through their National Committees, to further the objects of the Commission in their countries or sovereign areas.

Starting with 11 founding member countries in 1950, 104 countries have so far joined ICID to pool their efforts.

The Office Bearers of ICID are - the President, nine Vice Presidents and Secretary General. The President and Vice Presidents are elected for a term of three years. The Secretary General is appointed on a full time basis for a specified tenure.

The conduct of the Commission's affairs is vested in the International Executive Council (IEC). The IEC is composed of current Office Bearers and one representative from each National Committee. The Council meets each year.

It is the aim of the Commission that National Committees should be broad-based and multidisciplinary and collaborate with other organizations having related aims in their countries. The National Committees invite and host Commission's annual IEC meetings, World Congresses held triennially and Regional Conferences held by rotation in the various regions. They also organize activities in their countries to implement various action programs developed, promoted or sponsored by the Commission.

The activities of the Commission are carried out through technical work bodies. National Committees nominate top experts to these work bodies, dealing with various irrigation issues covering the on-farm aspects, development and management of appropriate systems and the socio-economic impacts of irrigated agriculture and land drainage. Currently, there are 30 such work groups. Regional water related issues are addressed by special working groups covering Africa, Europe, Asia, Americas and the Aral Sea Basin.

A permanent secretariat, called the Central Office, is located in the Commission's building on the land provided by the Government of India in New Delhi. The Central Office staff works under the overall supervision of the Secretary-General and a small team of qualified professionals co-ordinate the technical work of the Commission.


برچسب‌ها: کمیته ملی آبیاری و زهکشی
+ نوشته شده در یکشنبه 1384/04/19ساعت توسط مرتضی فیروزی

هيدروليك ايران

انتهاي خيابان گاندي شمالي – خيابان برادران شريفي – شماره 23 ساختمان لار – طبقه هشتم – واحد جنوبي

تلفن: ۸۸۸۷۱۲۵

نمابر: ۸۸۸۶۹۵۵

مهندسي نقشه برداري و ژئوماتيك ايران

كارگر شمالي – پرديس 2 - دانشكده فني – دانشگاه تهران – ص پ 4563- 11365

تلفن: ۸۰۰۸۸۴۱

نمابر: (۳۴۵۷) ۸۰۲۰۴۰۳

علوم و مهندسي منابع آب ايران

بلوار كشاورز – خيابان شهيد عليرضا دائمي – نبش كوچه زيبا – پلاك 44 طبقه سوم- كد پستي 14159 – ص پ 449- 14335

تلفن: ۸۹۶۶۹۴۷

نمابر: ۸۹۶۶۹۴۷

 

مهندسي آبياري و آب ايران

خيابان وليعصر – روبروي وزارت بازرگاني – كوچه شهيد علي ولديسمت چپ پلاك 14 طبقه اول

كرمان – دانشگاه شهيد باهنر كرمان – بخش آبياري – دفتر انجمن آب و آبياري – ص پ 133 - 76175

       تلفن: ۶۴۹۴۲۰۲-  ۰۲۱

                                                          نمابر: ۴۱۴۴۰-۰۳۴۱

 

ارزيابي محيط ‌زيست ايران

منتهي عليه غربي خيابان طالقاني _ نبش خيابان قدس – پلاك 178 - طبقه سوم -ص پ 6135- 14155

تلفن: ۶۴۰۶۵۹۷

نمابر: ۸۹۶۸۱۱۱

 

علوم خاك ايران

خيابان كارگر شمالي - خيابان جلال آل احمد – روبروي بيمارستان شريعتي – مؤسسه تحقيقات خاك و آب ص پ 646 - 14395

تلفن:۸۰۲۱۰۸۹

نمابر: ۸۶۳۴۰۰۶

 

اقليم شناسي ايران

تلفن: ۶۲۵۹۴۶۶-۰۳۱۱

                                                               


برچسب‌ها: مؤسسات آب
+ نوشته شده در یکشنبه 1384/04/19ساعت توسط مرتضی فیروزی |

                         19th International Congress on Irrigation and Drainag

                       , Beijing, People's Republic of China, 10-18 September 2005.

       Theme : Use of Water and Land for Food and Environmental Sustainability.

        Contact : Chinese National Committee on Irrigation and Drainage, No. 20 West    Chegongzhuang Road, Beijing 100044, People's Republic of China .

                        Tel : +86 10 6841 5522 / 6841 6506; Fax : +86 10 6845 1169,

                   E-mail : cncid@iwhr.com, Website : http://www.icid2005.org.

                       نوزدهمین (۱۹)کنگره بین المللی آبیاری و زهکشی وپنجاه و ششمین( ۵۶) نشستIEC  

                 جمهوری خلق چین - بیجینگ

               موضوع: بهره گیری از آب و زمین برای غذا و حمایت محیطی

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Master of Advanced Studies in Water Resources Management and Engineering, Specialisation in Hydrology or in Hydraulic Schemes

                                          Lasanne, Switzerland    OCT 2005

 is organised jointly by both Swiss Federal Institutes of Lausanne (EPFL) and of Zurich (ETHZ) and will be launched in October 2005 for a period of two years, part-time. This programme is oriented towards the acquisition of a global vision for higher technical and scientific qualifications in the various fields related to hydrology and water resources. For information contact : Mr. Dominique Guex, research associate and Mrs. Marie Sudki, Administrative Assistant, Master of advanced studies in Water Resources Management and Engineering - HYDROLOGY, ISTE - HYDRAM, ENAC, EPF Lausanne, GR C1 565 (Bâtiment GR), Station no. 2, CH-1015 Lausanne. Tel : +41.21.693 37 35; Fax : +41.21.693 37 39;

 E-mail : water-eng-mas.hydram@epfl.ch; Website : http://water-eng-mas.epfl.ch/

------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

                             4th Asian Regional Conference, 2007, Iran  

          . Contact : Dr. S.A. Assadollahi, Secretary, Iranian National Committee on Irrigation and Drainage (IRNCID), No. 24, Shahrsaz Lane, Kargozar St., Zafar Ave., Tehran. Iran.

Tel : +98 21 2257348; Fax : +98 21 2272285                                                        

               E-Mail : IRNCID@neda.net.ir; WWW : http://www.irncid.org  /.

 

+ نوشته شده در شنبه 1384/04/18ساعت توسط مرتضی فیروزی |

- بيش از ۵/۱ ميليارد نفر دسترسي به آب سالم و كافي ندارند. اگر اقداماتی صورت نگيرد اين رقم ۲ ميليارد نفرتا سال۲۰۰۵ افزايش خواهد يافت.
- از كل آب روي زمين 5/97 درصد آن آب شور بوده و از 5/2 درصد آب خام باقيمانده، 70 درصد آن به صورت يخ در قطبهاست، 30 درصد بقيه به صورت رطوبت خاك بوده و يا در سفره هاي آب زير زميني موجود است. همچنين كمتر از يك درصد آب خام دنيا مستقيما قابل استفاده بشر بوده و در درياچه ها، رودخانه ها، مخازن و در منابع آب زير زميني كه با قيمت مناسبي قابل استخراج مي باشد موجود است.
- اگر كل آب دنيا در يك گالن جا بگيرد، آب شرب قابل دسترس فقط به اندازه يك قاشق غذاخوري است.
- پيش بيني مي شود 50 درصد از جمعيت مردم دنيا دسترسي به بهداشت كافي نداشته باشند.
- انسان قادر است حدود يك ماه، بدون غذا زندگي كند، درصورتي كه بدون آب فقط يك هفته مي تواند زنده بماند.
- هر فردي روزانه به چهار تا پنج گالن آب براي زندگي نياز دارد.
- آمريكائي ها به طور متوسط روزانه حدود پنج گالن آب در منزل مصرف مي كنند.
- يك خانوار آفريقايي به طور متوسط روزانه حدود پنج گالن آب مصرف مي كنند.
- بيش از 200 ميليون ساعت توسط زنان و كودكان مونث، صرف جمع آوري آب از منابع موجود در محيط زندگي شان كه اغلب آلوده است، مي شود.
- به طور تخميني 60 تا 70 درصد از جمعيت روستايي در كشورهاي در حال توسعه نه دسترسي به منابع آب سالم و قابل دسترس دارند و نه از سرويس مناسب فاضلاب برخوردار هستند.
- تاسيسات آب با موفقيت حدوداً 50 درصدي روبرو بوده اند.
- بر اساس گزارش UN ، بيست درصد از جمعيت جهان در 30 كشور با كمبود آب روبرو مي باشند. پيش بيني مي شود تا سال 2025 اين رقم به 30 درصد جمعيت كل جهان در 50 كشور برسد.
- بعضي از شهرهاي بزرگ مانند پكن ، بئونس آيرس ، ليما و مكزيكوسيتي براي تامين آب به شدت به آبهاي زير زميني وابسته اند. مطمئناً وابستگي به سفره هاي آب زير زميني كه تغذيه مجدد آنها سالها طول مي كشد ، پايدار نخواهد بود.
مردم فقير جهان در كشورهاي در حال توسعه به طور متوسط به ازاي يك ليتر آب 12 برابر بيشتر از افرادي كه دسترسي به سيستم هاي آب شهري دارند هزينه مي پردازند. از اين رو آنها آب كمتري استفاده مي كنند و اغلب آب مصرفي آنها كثيف و آلوده است.
- هر دلاري كه صرف كودكان مي شود اعم از تامين بهداشت يا آب بهداشتي، حدود هفت دلار در بخش خدمات عمومي بلند مدت صرفه جوئي مي شود.

+ نوشته شده در شنبه 1384/04/18ساعت توسط مرتضی فیروزی |

... با شروع سال 1384 هجري شمسي كنوانسيون تغيير آب و هوا در ايران براي دفتر دبيرخانه اين كنوانسيون در سازمان ملل تهيه مي شود. اولين گزارش ملي كنوانسيون تغيير آب و هوا توسط دفتر تغيير آب و هوا در بخش پروژه هاي بين المللي سازمان محيط زيست به دبيرخانه كنوانسيون تغييرات آب و هوا در سازمان ملل ارسال شد. دكتر محمد سلطانيه رئيس دفتر كنوانسيون تغيير آب و هوا در سازمان محيط زيست درباره نحوه تهيه اين گزارش مي گويد: «گروهي از كارشناسان وزارتخانه‌هايي نظير وزارت امور خارجه، وزارت نفت، وزارت صنايع و همچنين استادان دانشگاه ها اين گزارش را تهيه كردند.
--------------------------------------------------------------------------------
در اين مجموعه مسائلي همچون ارزيابي نياز كشور به تكنولوژي و توليد گازهاي گلخانه اي، ميزان مجهز بودن كشور به اطلاعات مختلف هواشناسي حتي به كمك سنجش هاي ماهواره اي در زمينه پوشش برف كوه ها، پوشش گياهي جنگل ها، رطوبت خاك و... چگونگي روند توليد تا مصرف انرژي هاي متنوع بررسي مي شوند.

وي در ادامه به گزارش ملي ايران در سال 1384 اشاره مي كند و درباره محتواي آن مي افزايد: «اين گزارش اطلاعات كاملاً به روز مسائل مختلف بررسي وضعيت آب و هوايي، اقتصاد، توليدات كشاورزي و... با اجراي كنوانسيون تغيير آب و هوا را شامل مي شود.»

دكتر سلطانيه يادآور مي شود كه هر 10 سال يك بار ميزان انتشار گازهاي گلخانه اي در كشورهاي در حال توسعه دنيا محاسبه و به سازمان ملل گزارش مي شود و تصريح مي كند: «اگرچه حدود 140 كشور در حال توسعه دنيا هر ده سال يك بار وضعيت توليد گازهاي گلخانه اي كشورشان را به سازمان ملل گزارش مي دهند اما زمان اعلام اين گزارش براي 40 كشور پيشرفته صنعتي در جهان هر ساله است.

همچنين سازمان ملل با نظارت كافي كيفيت محاسبه توليد و انتشار گازهاي گلخانه اي كشورهاي پيشرفته را كنترل مي كند اما در مورد كشورهاي در حال توسعه اين نوع نظارت وجود ندارد.

رئيس دفتر كنوانسيون تغيير آب و هوا در پايان پروتكل كيوتو را از مهمترين بخش هاي الحاقي اين كنوانسيون مي داند و معتقد است: «اگرچه اين پروتكل هنوز در ايران تصويب نشده است اما درصدديم براي شوراي نگهبان اطلاعات كافي و كامل تري در اين باره تهيه كنيم تا هرچه سريع تر به تصويب برسد.»

وي در پايان پذيرش اين پروتكل را از جانب كشورهاي نفتي اوپك مهم ارزيابي مي كند و مي افزايد: «حتي اين كشورها كه در سال هاي گذشته با پذيرش اين پروتكل به دلايل اقتصادي مخالف بودند، امروز در فهرست اسامي كشورهاي امضاكننده پروتكل بين المللي كيوتو قرار گرفته اند.»

+ نوشته شده در جمعه 1384/04/17ساعت توسط مرتضی فیروزی |

دهمين کنفرانس بين المللی زهکشی آبهای شهری، 21 الی 26 اوت 2005، دانمارک

http://10icud.er.dtu.dk

  هشتمين کنفرانس بين المللی انتقال رسوبات چسبنده، 20 تا 23 سپتامبر2005، ژاپن

http://www.ilt.saga-u.ac.jp/intercoh2005/index.html

 سی و یکمین کنگره  LAHR ، ا 11 الی 16 سپتامبر، سئول، کره جنوبی

موضوعات و شاخه های اصلی کنفرانس عبارتند از:

  • هیدروانفورماتیک، مدلسازی هیدرولیک و داده ها
  • امنیت، مدیریت و تحلیل جریانهای شهری و صنعتی
  • حفظ و بازیابی زیستاب و کیفیت آب،
  • سازگاری با شرایط حدی در منابع آب
  • توسعه، دینامیک و اکوسیستم سواحل  
  • بحران آب آشامیدنی

 

همایش River Flow 6 الی 8 سپتامبر 2006لیسبون، پرتغال  

 موضوعات این کنفرانس عبارتند از:

 

  • هیدرودینامیک رودخانه
  • حرکت رسوبات و مورفودینامیک رودخانه و رویکرد بین رشته ای در مدیریت رودخانه

  آخرین زمان دریافت چکیده مقالات 15 اکتبر 2005 می باشد.

http://www.riverflow2006.org

 

International seminar in the frame of the UNESCO-IHP-FRIEND programme:
Climatic and Anthropogenic Impacts on the Variability of Water Resources, 22-24 November 2005,
Montpelier, France

 

 برای اطلاعات بیشتر به سایت : http://www.hydrosciences.org  مراجعه کنید یا با : gil.mahe@msem.univ-montp2.fr ارتباط برقرار کنید.
 آخرین مهلت ارائه مقاله آخر ماه مارس 2005 می باشد.

 

Second International Conference on:
Fundamental problems of Investigation and Use of Water Resources, 19-25 September 2005,
Irkutsk,Russia

 

 Conference Themes:
 1- Natural water composition, properties and formation.
 2- Landscape-hydrological organization of the territory.
 3- The interaction of surface and underground waters under anthropogenic impact.
 4- Extreme hydrological events under conditions of climatic change.
 5- The basin concept of water use management.
 6- Legal and economic aspects of water protection in
Russia and aboard.
 7- Ecological conditions of streams, water bodies and under ground waters and the  standardization of their observations.
 8- Water of
Lake Baikal.

 

Information:
Prof.Leonid Koritni,
Institute of Geography, Ulanbatorskay , 1, Irkutsk 664033,Russia

Koritni@irigs.irk.ru

+ نوشته شده در جمعه 1384/04/17ساعت توسط مرتضی فیروزی |

نهمین کنگره علوم خاک ایران 6-9 شهریور 84 - تهران

اهداف اصلی کنگره
1- تبادل اطلاعات و یافته های جدید در زمینه های مختلف علوم خاک و ارائه نوآوریهای علمی
2- پیشنهاد راهکارهای علمی و عملی به سیاستگزاران، برنامه ریزان و مجریان بخش کشاورزی و منابع طبیعی به منظور دستیابی به اهداف توسعه پایدار
3- تبادل دانش و اطلاعات علمی محققین علوم خاک در کشور و آشنا نمودن دانشجویان و پژوهندگان جوان با مسائل مهم مرتبط با خاک


عناوین اصلی کنگره

1. پیدایش و رده بندی خاک و ارزیابی اراضی
2. شیمی و آلودگی خاک
3. فیزیک خاک و روابط خاک، آب و گیاه
4. بیولوژی خاک
5. حاصلخیزی خاک و تغذیه گیاه
6. فرسایش خاک و رسوبزایی
7. حفاظت و مدیریت پایدار خاک
8. بهسازی خاک و اصلاح اراضی
9. کانی شناسی خاک
10. فناوری های جدید در علوم خاک
11. ارتقاء فرهنگ عمومی و آموزش علوم خاک
12. اثرات اقتصادی فرسایش

کارگاه های تخصصی
1. فناوری های جدید در مطالعات فرسایش و حفاظت خاک
2. بررسی نقش آبخیزداری و آبخوانداری در توسعه پایدار بخش کشاورزی و حفاظت خاک
3. بررسی روش ها و مدل های مناسب برآورد فرسایش خاک و رسوب در ایران

 برای اطلاعات بیشتر اعم  ازنحوه تهیه مقاله کوتاه ، هزینه ثبت نام و نحوه ثبت نام با پست الکترونیکی info@scwmri.ac.ir تماس بگیرید و یا به آدرس www.scwmri.ac.ir مراجعه نمایید.

+ نوشته شده در جمعه 1384/04/17ساعت توسط مرتضی فیروزی |

آذربايجان غربي در ميان مناطق غربي كشور به لحاظ جاذبه‌هاي گردشگري از جايگاه ويژه‌اي برخوردار است. آنچه كه اين جاذبه‌ها را بيش از پيش نمايان مي‌سازد، قرار گرفتن درياچه اروميه به عنوان يكي از بي‌نظيرترين درياچه‌هاي جهان در اين استان و قرار گرفتن در نوار مرزي است.
‌آذربايجان‌ غربي‌ يكي‌ از مناطق‌ كوهستاني‌ كشور است‌ كه‌ توپوگرافي‌ متنوع‌ و گسترده‌اي‌ دارد. درسراسر ناحيه‌ هم‌ مرز آن‌ با تركيه‌ و عراق‌، كوههاي‌ مرتفع‌ برف‌گيري‌ از شمال‌ به‌ جنوب‌ كشيده‌ شده‌ است‌. آب‌هاي‌حاصل‌ از ذوب‌ برف‌ كوه‌هاي‌ مذكور بصورت‌ رودخانه‌هاي‌ متعددي‌ در دره‌هاي‌ منطقه‌ جريان‌ مي‌يابد و به‌ سه‌حوزه‌ عمده‌ درياچه‌ اروميه‌، گسل‌ عظيم‌ خوي‌ و دره‌ رود كلوي‌ سرازير مي‌شوند. سه‌ ناحيه‌ فوق‌ پست‌ترين‌ نقاط ‌آذربايجان‌ غربي‌ به‌ حساب‌ مي‌آيد.
جزاير، تالاب‌ها، مرداب‌ها و درياچه‌هاي آذربايجان غربي عمده‌ترين و شاخص‌ترين حوزه‌هاي اكوتوريسم اين استان را تشكيل مي‌دهند. عمده‌ترين جاذبه‌هاي اكوتوريستي اين استان شمال غربي عبارتند از:

درياچه اروميه
استان‌ آذربايجان‌ غربي‌ بزرگترين‌ درياچه‌ كشور يعني‌ درياچه‌ اروميه‌ را در كنار خود جاي‌ داده‌است‌. اين‌ درياچه‌ در ارتفاع‌ 1267 متري‌ از سطح‌ دريا واقع‌ شده‌ است‌. طول‌ آن‌ حدود 130 تا 140 كيلومتر وعرض‌ آن‌ بين‌ 15 تا 50 كيلومتر متغير است‌ و عمق‌ متوسط‌ درياچه‌ را 50 الي‌ 60 متر تخمين‌ زده‌اند. آب‌ درياچه‌اروميه‌ بي‌ نهايت‌ شور و ميزان‌ نمك‌ محلول‌ آن‌ دو برابر اقيانوس‌ها است‌ و به‌ همين‌ علت‌ نيز آب‌ آن‌ هيچوقت‌ يخ‌ نمي‌زند. لذا گردشگران مي‌توانند در گرماي تابستان تن خود را به شورترين درياچه جهان بسپارند.
از زمان‌هاي‌ قديم‌ آب‌ درياچه‌ اروميه‌ به‌ علت‌ املاحي‌ كه‌ در آن‌ محلول‌ است‌، مورد توجه‌ بيماران‌امراض‌ جلدي‌ و اطباء محل‌ بوده‌ است‌. گل‌هاي‌ طبي‌ در درمان‌ بيماري‌هاي‌ دردبندها، پي‌ها و ماهيچه‌ها (بر اثررماتيسم‌ يا عفونت‌) و بعضي‌ از بيماريهاي‌ زنانه‌ و نيز در درمان‌ ضربه‌هاي‌ وارده‌ به‌ استخوانها، بندها وقسمت‌هاي‌ نرم‌ اندام‌ مورد استفاده‌ قرار مي‌گيرد.
فصل‌ آب‌ تني‌ معمولاً از اوايل‌ تير تا نيمه‌ دوم‌ مرداد طول ‌مي‌كشد و از اين‌ زمان‌ به‌ بعد آب‌ درياچه‌ سرد مي‌شود.

 جزاير اروميه
درياچه‌ اروميه‌ جزاير و شبه‌ جزيره‌هاي‌ متعددي‌ دارد كه‌ از اهميت‌ توريستي‌ قابل‌ توجهي‌ برخوردارند. اين‌ درياچه‌ داراي‌ 102 جزيره‌ كوچك‌ و بزرگ‌ است‌ كه‌ اهم‌ آن‌ها عبارتند از: كبودان‌، اشك‌، اسپير و آرزو.


جزيره‌ كبودان‌: يكي‌ از بزرگترين‌ جزاير درياچه‌ اروميه‌، جزيره‌ كبودان‌ است‌ كه‌ يك‌ چشمه‌ و يك‌ قنات‌ كوچك ‌دارد. قسمت‌ اعظم‌ پوشش‌ گياهي‌ آن را علف‌هاي‌ كوتاه‌، درختان‌ پسته‌ وحشي‌، سرو كوهي‌، بادام‌ وحشي‌،شيرخشت‌ و گوجه‌ فرنگي‌ تشكيل‌ مي‌دهد. اين‌ جزيره‌ در شرق‌ اروميه‌ با وسعت‌ 3175 هكتار و در ارتفاع‌ 1521متري‌ قرار دارد. نوع‌ ساحل‌ آن‌ سنگي‌ و ماسه‌اي‌ است‌ و براي‌ شنا و ورزش‌هاي‌ آبي‌ امكانات‌ مناسبي‌ دارد. درجزيره‌ كبودان‌ هزاران‌ حيوان‌ از انواع‌ مختلف‌ زيست‌ مي‌كنند كه‌ عمده‌ترين‌ آنها قوچ‌ و ميش‌ مي‌باشد.

جزيره‌ اشك‌: اين‌ جزيره‌ با 2115 هكتار وسعت‌ در قسمت‌ جنوبي‌ كبودان‌ و در 40 كيلومتري‌ بندر گلمانخانه‌ قراردارد. اين‌ جزيره‌ يك‌ چشمه‌ آب‌ شيرين‌ دارد و يكي‌ از زيستگاههاي‌ پرندگان‌ بومي‌ و مهاجر از جمله‌ فلامينگو وتنجه‌ به‌ حساب‌ مي‌آيد. جزيره‌ اشك‌ از نظر پوشش‌ گياهي‌ شبيه‌ جزيره‌ كبودان‌ است‌ و گوزن‌ زرد ايراني‌ كه‌ يكي‌ از نادرترين‌ گوزن‌هاي‌ جهان‌ است‌ در آن‌ زندگي‌ مي‌كند.

جزاير اسپير: اين‌ جزيره‌ با 1151 هكتار وسعت‌ در غرب‌ كبودان‌ و در 27 كيلومتري‌ بندر گلمخانه‌ واقع‌ شده‌است‌. اين‌ جزيره‌ همه‌ ساله‌ پذيراي‌ پرندگاني‌ همچون‌ فلامينگو، پليكان‌ها، كاكايي‌ها و غازهاست‌. امكانات‌ وتاسيسات‌ جزيره‌ محدود به‌ يك‌ اسكله‌ مي‌باشد. جزاير كبودان‌، اشك‌، اسپير، آرزو و جزاير نه‌گانه‌ از امكانات‌مناسب‌ براي‌ شنا و ورزش‌هاي‌ آبي‌ برخوردار است‌.

تالاب‌ها
مساحت‌ تالاب‌هاي‌ استان‌ را بيش‌ از 700 كيلومتر مربع‌ تخمين‌ مي‌زنند كه‌ برخي‌ از آنها داراي‌ آب‌ شيرين‌ وبرخي‌ شور است‌. اين‌ تالاب‌ها زيستگاه‌ مناسبي‌ براي‌ انواع‌ پرندگان‌ به‌ حساب‌ مي‌آيد. تالاب‌هاي‌ استان‌ عبارتنداز: تالاب‌هاي‌ شيطان‌، يادگارلو، جهودآباد، نيزار گرده‌ قيا و حسنلو به‌ وسعت‌ 1480 هكتار در اطراف‌ نقده‌.تالاب‌هاي‌ آق‌ گل‌، عشق‌ آباد، قره‌ بلاغ‌، ياريم‌ قيه‌ و ساري‌ سو به‌ وسعت‌ 5966 هكتار در اطراف‌ ماكو. تالاب‌هاي‌قره‌ گل‌ و يسريل‌آباد به‌ وسعت‌ 460 هكتار در اطراف‌ مياندوآب‌.
درياچه‌هاي‌ سدهاي‌ استان‌ آذربايجان‌ غربي‌ عبارتند از: درياچه‌ سد بوكان‌، درياچه‌ سد انحرافي‌ مياندوآب‌،درياچه‌ سد مهاباد، درياچه‌ سد انحرافي‌ يوسف‌ كندي‌ پيرامون‌ اين‌ درياچه‌ها و مانداب‌هاي‌ كنار رود ارس‌ وبركه‌هاي‌ اطراف‌ درياچه‌ اروميه‌ كه‌ هر كدام‌ از آنها جلوه‌اي‌ زيبا دارد و مأمن‌ حيات‌ وحش‌ محسوب‌ مي‌شود. اين‌آب‌ بندها امكانات‌ ماهيگيري‌، شكار پرندگان‌ و ساير حيوانات‌ آبزي‌ را دارند.

رودخانه ارس
رود مرزي‌ ارس‌ از ديم‌ قشلاق‌ تا محل‌ بهم‌ پيوستن‌ آق‌ چاي‌ به‌ ارس‌، حدود 135 كيلومترميان‌ آذربايجان‌ غربي‌ و جمهوري‌ خود مختار نخجوان‌ جاريست‌. اين‌ رود از كوههاي‌ هزار بركه‌ تركيه‌ سرچشمه‌مي‌گيرد و سپس‌ با رودي‌ ديگر بنام‌ كورا در جمهوري‌ آذربايجان‌، يكي‌ مي‌شود و بالاخره‌ به‌ درياي‌ خزر مي‌ريزد.اين‌ رود 1072 كيلومتر طول‌ دارد. پيرامون‌ سد ارس‌ در شرق‌ ماكو جنگل‌كاري‌ شده‌ و تفرجگاه‌ عمومي‌ است.
مهاباد رود
اين‌ رود از ميان‌ ارتفاعات‌ پيرانشهر و سردشت‌ مي‌گذرد و از بهم‌ پيوستن‌ دو شاخه‌ اصلي‌بيطاس‌ و ده‌ بكر بوجود مي‌آيد. پس‌ از گذشتن‌ از شمال‌ غربي‌ مهاباد در غرب‌ سيمينه‌ رود و شرق‌ گدار(قادرچاي‌) وارد درياچه‌ اروميه‌ مي‌شود. بر روي‌ اين‌ رودخانه‌ نيز سدي‌ احداث‌ گرديده‌ كه‌ علاوه‌ بر توليد برق‌،آب‌ مشروب‌ شهر را نيز تامين‌ مي‌كند. سد انحرافي‌ ديگري‌ در 8 كيلومتري‌ مهاباد در محلي‌ بنام‌ يوسف‌ كندي‌جهت‌ آبياري‌ اراضي‌ ساخته‌ شده‌ است‌ كه‌ مأمن‌ حيات‌ وحش‌ است‌ و زيبايي‌هاي‌ قابل‌ توجهي‌ دارد.




 

+ نوشته شده در دوشنبه 1384/04/13ساعت توسط مرتضی فیروزی |

آناهيتا الهه آب،همواره در تاريخ ايران باستان،از تقدس و احترامي خاص برخوردار بوده است.و از آنجا كه آب را مظهر پاكي و حيات خود ميدانستند براي پاسداري آن، فرشته نگهباني بنام آناهيتا قرار دادند كه اين فرشته مورد احترام و تقدس آحاد مردم بوده و براي او معابد و تنديس هاي بسياري ساخته اند. از جمله اين معابد، معبد ناهيد در همدان بوده است كه اشياء قيمتي اين معبد در حمله اسكندر تاراج شد و باقيمانده آن نيز توسط )) آنيتوخس )) كه از سلاطين مقتدر (( سلوكيه )) بود، در عهد اردوان اول، غارت شد.
برخي از دانشمندان را عقيده بر آن است كه قدمت اين معبد به عهد هوخشتر يا جانشين او استياج مي رسد.
معبد معروف ديگري در كنگاور است كه از شهرت بيشتري نسبت به معابد ديگر برخوردار است.
خاور شناسان درباره آناهيتا نوشته اند: كه ممكن است ناهيد ايرانيان از اثر نفوذ الهه سومر، موسوم به (( ايشنار )) كه بعدها در بابل و آشور هم پرستش مي شد، بوجود آمده باشد.
ايشنار، كه مادر و مولد نوع بشر تصور مي شده در برخي از خصايص، شباهتي با ناهيد دارد و ممكن است بعدها در بيرون از حدود ايران،بعضي از خصايص و رسوم ديني اين الهه را ضميمه پرستش ناهيد ايراني كرده باشند.
در زمان حكومت هخامنش،اردشير دوم،ستايش ناهيد را در قلمرو حكومت خود رواج داد و مجسمه هاي زيادي از آناهيتا در معابد برپا نمود.
آثار خطوط ميخي كه از اردشير دوم باقي مانده است،دال بر اين است كه پادشاه ستايش ناهيد و مهر را رواج داده است.
مخفف واژه آناهيتا، ناهيد است كه بعدها به ستاره زهره شهرت پيدا كرده كه آنرا الهه وجاهت،زيبائي،موسيقي و بالاخره الهه عشق مي دانند چرا كه آب را سر منشاء حيات مي دانستند و عالي ترين پديده حيات را عشق ناميدند و وجه اشتراك حيات و عشق را در اين ميدانستند كه بدون وجود هر يك از آنها، زندگي مفهومش را از دست مي دهد.
بدين لحاظ،ستاره زهره را مظهر عشق مي دانند و از گذشته هاي دور،براي اين ستاره زيباي فلكي داستانهاو اشعار عاشقانه بسياري ساخته اند.
در افسانه هاي اساطير يونان،اين ستاره به نام ونوس ( آفريدت) الهه عشق و زيبائي لقب گرفته است.
ويليام شكسپير،شاعر ونويسنده مشهور انگليسي با اتكاء به ادبيات يونان، روايتي از افسانه ونوس و آدونيس را بنابر ذوق خود به تصور درآورده كه در ادبيات انگليس شهرت بسزايي دارد.
ايرج ميرزا شاعر ايراني،همين حكايت را با نام زهره و منوچهر به نظم درآورده كه يكي از زيباترين آثار او محسوب مي گردد.
در ترجمه ايرج،ونوس به زهره و آدونيس به منوچهر تبديل شده است و محل وقوع داستان را نيز كوهستانهاي ايران ذكر كرده است.
كوتاه شده داستان چنين است كه روزي زهره ، كه بقول ايرج،حجله نشين فلك هفتم است در كسوت آدمي به زمين فرود مي ايد و منوچهر را كه پسري شانزده ساله است در كوهستانهاي خوش آب و هوا پيدا مي كند.
ايرج در اين داستان،منوچهر را مردي سپاهي توصيف مي كند و مي خواهد اهميت اين شغل را از جهت وظائف محوله گوشزد كند و بالاخره به اين نتيجه مي رسد كه مرد سپاهي خود حافظ ميهن و هم ميهنان خويش است و براي انجام وظيفه هر چه بيشتر بايستي از عشق شخصي خود بپرهيزد تا خللي در حسن انجام وظيفه ايكه به عهده اش محول شده است وارد نگردد و به همين دليل است كه در مقابل الهه عشق مقاومت نشان مي دهد.
زيبايي اين داستان در اين است كه هر دو طرف به دليل موقعيت كار خود از عشق پرهيز دارند و وظائف شغلي خود را به آن ترجيح مي دهند و نمي خواهند خدشه اي در حسن وظيفه اشان پديد آيد.
در اين تصاوير زيبائي كه شاعر در پيش روي خواننده مي گشايد اين منظور را به خوبي ترسيم مي كند و بيشترين شرحي كه در اين منظومه آمده است،گفتگوي بين آن دو است كه زهره در عشق اصرار دارد و منوچهر ابرام.
هر چه اصرار زهره بيشتر،ابرام منوچهر افزون تر مي گردد بطوريكه زمان زيادي به اين وصف مي گذرد.
منوچهر سعي دارد به خود مسلط باشد و اسير وسوسه هاي زهره نگردد:
كم كم وسوسه هاي عشق آميز و توصيف هاي تو هم برانگيز و شورآفرين بر منوچهر اندكي غلبه كرد و وسوسه عشق در روح و جسم منوچهر اندكي بيشتر از پيش اثر مي كند و با خود مي گويد بايد كاري كنم كه به شكلي از شر او راحت شوم و سرانجام آناهيتا يا ناهيد يا زهره و يا ونوس كه نگهبان آب و الهه وجاهت وموسيقي است و خود،عشق فكن در سر آحاد بشر است. به دام عشق گرفتار مي شود و در نهايت بنا به قول شكسپير كار او به ناكامي مي كشد چرا كه بعد از آنكه به آسمانها صعود مي كند،پس از چندي از پي معشوق خود مي آيد و پس از جستجوي زياد او را در كوهساري كشته مي يابد. گرازي سينه آدونيس را دريده و چهره اش آغشته به خون است.
زهره،چهره خود را به خون معشوق آغشته مي كند و چنين است كه گفته اند عشق،رنگ خون دارد.

منبع سایت مهندسی رودخانه

+ نوشته شده در شنبه 1384/04/11ساعت توسط مرتضی فیروزی

دانشگاه ارومیه به عنوان یک مرکز آموزش عالی در استان آذربایجان غربی ابتدا در قالب آموزشکده در یک باغ 15 هکتاری در مسیر جاده بند به ریاست آقای مهندس شیبانی در سال 1344 تاسیس گردید. در آن زمان تعداد اعضای هیات علمی بسیار معدود بوده و در هر دوره تعداد 20 الی 30 نفر دانشجو برای آموزش در علوم کشاورزی پذیرفته و با درجه کاردانی فارغ التحصیل می شدند. دانشجویانی که مایل بودند می توانستند تا درجه کارشناسی در دانشکده کشاورزی کرج وابسته به دانشگاه تهران به تحصیلات خود ادامه دهند.

در سال 1348 موافقت نامه ای بین بنیاد خاور نزدیک و وزارت فرهنگ وقت جهت افزایش دوره دانشکده از دوسال به برنامه چهار ساله به امضا رسید و آقای دکتر جعفر راثی ریاست دانشکده را به عهده گرفتند. نمایندگان بنیاد خاور نزدیک تهیه کتب آموزشی به زبان انگلیسی و تجهیزات آزمایشگاهی برای دوره چهارساله دانشکده کشاورزی و دامپروری را به عهده گرفتند. گرایش های آموزشی شامل رشته های کشاورزی، دامپروری و اقتصاد خانه بود که باپایه گذاری پنج گروه آموزشی شامل علوم پایه،علوم گیاهی،علوم دامی، مهندسی کشاورزی و آموزش روستایی حمایت می شد. کتابخانه مرکزی دانشکده به سرعت با کتابهای منتخب تجهیز و تعداد دانشجویان جدید الورود به 150 نفر در سال رسید. در آغاز همکاری بنیاد خاورنزدیک با دانشکده کشاورزی و دامپروری، مزرعه وسیعی در نازلو واقع در حومه شهر ارومیه خریداری شد.پردیس نازلو در 11 کیلومتری مسیر جاده مرز سرو با ترکیه و با فاصله 19 کیلومتری از پردیس شهر قرار داشت. در ابتدا ساختمان های دامپروری جهت نگهداری گاو و گوسفند و ماکیان به منظور آموزش عملی دانشجویان و با سرپرستی متخصصین بنیاد خاورنزدیک احداث شد.

لازم به اشاره است که 87 سال قبل از تاسیس آموزشکده کشاورزی ارومیه  و 56 سال قبل از تاسیس دانشگاه تهران در سال 1313 یعنی در سال 1257(ش878 میلادی) در محل باغ 15 هکتاری فوق الذکر ، یک دانشکده پزشکی توسط میسیونرها مذهبی که از 43 سال قبل از آن به ارومیه وارد شده بودند احداث شده بود. سرپرستی این دانشکده که قدیمی ترین مرکز آموزش عالی به سبک جدید در ایران به شمار می ورد با آقای دکتر ژوزف کاکران (Dr.Joseph Cochran) که خود متولد ارومیه بوده و تحصیلات پزشکی را در نیویورک گذرانده بود، بوده است. دانشکده پزشکی ارومیه در طی پنج دوره پنج ساله و به مدت 27 سال فعالیت خود  جمعا 26 پزشک ایرانی را فارغ التحصیل نموده و تحویل جامعه آن روز داده است که این امر از جمله افتخارات منطقه آذربایجان غربی به شمار می رود بنا بر شواهد موجود، قبل از آن تاریخ فقط سه پزشک در ارومیه مشغول طبابت بوده اند. هم اکنون یکی از نمونه های گواهینامه دوزبانه فارغ التحصیلی پزشکی به عنوان مدرک ارزشمند در دانشگاه ارومیه موجود می باشد. در یکی از دوره های فارغ التحصیلی در سال 1277 مظفر الدین شاه خود شخصا همراه با دکتر کاکران گواهینامه های فارغ التحصیلی را امضا کرده و به فارغ التحصیلان اهدا نموده اند. همزمان با تاسیس دانشکده پزشکی ارومیه دو بیمارستان یکصد و پنجاه تختخوابی به ترتیب برای بستری شده بیماران مردو زن به نام بیمارستان وست مینستر (Weseminster Hospital) در ارومیه تاسیس شد که اولین بیمارستان های مدرن و مجهز در ایران به شمار می روند.

در حال حاضر یک ساختمان قدیمی معروف به ساختمان چوبی و یکی از پناهگاههای زیرزمینی زمان جنگ ایران و عراق از جمله ساختمان های باقی مانده از آن زمان در دانشگاه ارومیه به شمار می روند. بدین ترتیب تاسیس آموزشکده کشاورزی ارومیه در سال 1344 دقیقا شصت سال بعد از تعطیلی دانشکده پزشکی ارومیه که به علت فوت آقای دکتر کاکران پیش آمد، اتفاق افتاده است.

به دنبال تاسیس دانشکده کشاورزی و دامپروری ارومیه، دانشکده های دامپزشکی و علوم در راستای توسعه کمی و کیفی دانشگاه به ترتیب در سالهای 1356 و 1358 افتتاح شدند که منجربه تاسیس دانشگاه ارومیه گردید. پس از آن فعالیت گسترده ای برای توسعه پردیس نازلو به عمل آمد و به تدریج و به نوبت هر سه دانشکده فوق الذکر به پردیس نازلو انتقال یافتند.

لازم به توضیح است که در سال 1359 دانشکده پزشکی نیز در دانشگاه ارومیه تاسیس شده و تا سال 1364 به فعالیت خود ادامه داد و سپس در نتیجه تغییراتی که در سطح وزارت پیش آمد از دانشگاه ارومیه جدا گردید.

دانشگاه ارومیه پس از آن با افتتاح دانشکده ادبیات و علوم انسانی در سال 1367 و دانشکده فنی در سال 1368 توسعه بیشتری یافت و درحال حاضر با داشتن پنج دانشکده، یک آموزشکده فنی در شهر خوی، چهار مرکز تحقیقاتی، مرکز ICT، کتابخانه مرکزی، یک موزه و یک مرکز تحقیقات سازه در حال تاسیس، به فعالیت آموزشی و تحقیقاتی خود ادامه می دهد.

+ نوشته شده در شنبه 1384/04/11ساعت توسط مرتضی فیروزی |